Tháng 09, 2018
Thứ năm
Thứ Năm, ngày 26/04/2018 07:04 AM (GMT+7)

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2)

Thời gian chẳng làm già đi những cây cầu lịch sử bởi chúng đã hình thành, lớn lên và phát triển cùng với thành phố.

Sài Gòn - TP Hồ Chí Minh có hơn 200 cây cầu lớn nhỏ, nhưng nói đến những cây cầu lâu đời, gắn liền với lịch sử ra đời và phát triển của thành phố, người ta vẫn thường nhắc: “Nhất Y, nhì Mống, tam Bông, tứ Đường, năm Nghè, sáu Lợi”. Ý nói về cầu chữ Y, cầu Mống, cầu Bông, cầu Nhị Thiên Đường, cầu Thị Nghè và cầu Bình Lợi. Tạp chí Khám phá trân trọng giới thiệu bài viết của tác giả Lê Cúc (QĐND) về 6 cây cầu nổi tiếng này.

Cầu Nhị Thiên Đường

Người ta bảo: Đứng giữa cầu Nhị Thiên Đường sẽ cảm nhận được mùi và hương của gió. Và thực tế, tên cây cầu gắn liền với một hãng dầu gió ngày xưa. Tại khu vực cây cầu này, tôi đã được nghe nhiều câu chuyện về khí phách của nhân dân Sài Gòn trong thời kháng chiến chống Pháp. 

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 1

Cầu được xây từ năm 1925, dài khoảng 200m, bắc ngang qua một nhánh của kênh Đôi, chảy nối từ sông Sài Gòn (phía Bắc) về huyện Bình Chánh (phía Nam). Đây là cửa ngõ kết nối vùng Chợ Lớn với các tỉnh miền Tây thông qua Quốc lộ 50 bởi nhà thầu Vallois-Perret.

Cầu Nhị Thiên Đường đã cùng nhân dân ta chiến đấu vào ngày 20-11-1945, khi thực dân Pháp mở các đợt tấn công quy mô lớn vào mặt trận phía Nam nhằm chiếm cầu và đánh vào lực lượng của ta, mở rộng chiến tranh về các tỉnh miền Tây Nam Bộ. Song với tinh thần chiến đấu quả cảm, các mũi tấn công của thực dân Pháp bị chặn lại tại cầu Nhị Thiên Đường. Vì thế, cây cầu này còn được gọi là: Cầu kháng Pháp.

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 2

Là một cây cầu bình dị bởi kiến trúc đơn giản, duy chỉ có những trụ đèn là đặc biệt. Một trong số các cột đèn trên cầu có màu xanh thẫm, tương tự sắc xanh của ô cửa sổ trong các biệt thự Pháp xưa cũ với chiều cao lớn hơn và hai bên có hai “tai” dài ra. Ngày nay, TP Hồ Chí Minh đã làm một cây cầu Nhị Thiên Đường mới nằm cạnh cầu Nhị Thiên Đường cũ. Nó mở ra sự thông thương từ quận 8 đến các vùng ven của huyện Bình Chánh và khu Cần Giuộc, Cần Đước của tỉnh Long An và tạo ra cơ hội phát triển mới cho khu đô thị này.

Cầu Thị Nghè

Tháng Tư, tôi háo hức dạo bước qua cầu Thị Nghè để nghe kể về những trận đánh lớn của quân và dân Sài Gòn những năm kháng chiến. Cho dù dòng kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè ngày nay đã rực rỡ hơn xưa rất nhiều, nhưng ký ức về cây cầu thì nhiều người còn nhớ rõ. 

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 3

Trong những ngày kháng chiến chống Pháp, quân Pháp dồn lực lượng và khí tài mạnh mẽ vào đây để phá toang cứ điểm Thị Nghè. Dù chỉ có vũ khí thô sơ, phải chống chọi với súng đạn, tàu chiến tối tân của kẻ thù, quân dân Thị Nghè vẫn kiên cường bám trận địa từ ngày 23-9-1945 đến ngày 18-10-1945. 

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 4

Đến nay, ai cũng dễ dàng nhìn thấy một tấm bia lớn được dựng dưới chân cầu vươn lên cao cùng cờ Đảng và cờ Tổ quốc: “Tại cầu này, ngay từ sáng sớm 23-9-1945, quân và dân Thị Nghè cùng nhân dân thành phố vũ trang bằng vũ khí thô sơ, đã lập “Mặt trận cầu Thị Nghè” chặn đứng quân Pháp hàng tháng trời, không cho chúng ra ngoài thành phố...”.

Cầu Bình Lợi

Nếu ai đó đến TP Hồ Chí Minh bằng đường không, khi chuẩn bị hạ cánh xuống sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, hẳn sẽ nhìn thấy phía dưới bên trái một câu cầu màu đỏ rực. Đó là cầu Bình Lợi mới ngày nay trên đại lộ Phạm Văn Đồng. Trước kia nó chỉ là cầu sắt vượt sông Sài Gòn đầu tiên. Cầu được kết cấu vòm thép, mặt gỗ, có đường ray xe lửa nối Sài Gòn và Biên Hòa. 

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 5

Nhịp giữa quay được cho tàu qua, được xây dựng bởi công ty Pháp Levallois Perret, với chiều dài 276 m gồm 6 nhịp. Cây cầu mang đến sự hoài cổ man mác cho người qua lại, tuy nhiên sau hơn một trăm năm khai thác, cây cầu đã xuống cấp ở một số nhịp, vì thế Bộ Giao thông vận tải đã xây dựng cầu đường sắt Bình Lợi mới. Cầu Bình Lợi mới được xây cách cầu cũ 12m về phía hạ lưu với độ thông thuyền 7 m để không ảnh hưởng đến giao thông thủy.

Những cây cầu lịch sử ở Sài Gòn (P2) - 6

... Thời gian rồi sẽ qua đi, mỗi một cây cầu đều có những nét hoài niệm riêng, chắc chắn chúng sẽ khắc vào mình bao sự đổi thay cùng Sài Gòn - TP Hồ Chí Minh. Thành phố ngày càng phát triển mạnh mẽ, những cây cầu mới hiện đại sẽ dần mọc lên nhiều hơn để đáp ứng cho sự phát triển đó. Nhưng những con số về thời gian chẳng làm già đi những cây cầu lịch sử trên đây, bởi vì chúng đã hình thành, lớn lên và phát triển với thành phố. 

Hôm nay và mai sau, cầu Chữ Y, cầu Mống, cầu Bông, hay cầu Nhị Thiên Đường, cầu Thị Nghè, cầu Bình Lợi, sẽ mãi là những biểu tượng đẹp của “Hòn ngọc Viễn Đông”, sống mãi với không gian, thời gian và ký ức con người về những nhịp cầu thương nhớ trên TP Hồ Chí Minh “rực rỡ tên vàng”...

Khám phá

Tin đọc nhiều

Thay đổi lịch sử tìm dầu thế giới Cả Liên doanh Vietsovpetro đã “ngỡ ngàng” khi tìm ra dòng...
Phương pháp gây nhiễu chiến thuật của không quân Mỹ Khi máy bay ném bom B-52 bay đến khu vực gây nhiễu, trên màn...
Kỳ 5: Đàng Trong phát triển ngoại thương Họ Nguyễn đã lấy Ngoại thương làm động lực để phát triển...
Kỳ 2: Vùng đất Nam Bộ dưới thời Chân Lạp Đến thế kỷ XIII, vùng đất Nam Bộ vẫn còn là một vùng đất...