Tháng 07, 2017
Thứ bảy
Thứ Ba, ngày 04/07/2017 06:27 AM (GMT+7)

Phần 1: Yếu tố Iran và các vấn đề tôn giáo

Ả rập Xê út và 3 nước đồng minh đồng loạt tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Qatar, động thái thể hiện sự cứng rắn với những gì họ gọi là “thái độ khoan dung với Iran và Tổ chức Anh em Hồi giáo” của Qatar.

Nguyên nhân của vết rạn ngoại giao?

Chủ yếu là vì Iran nhưng không phải tất cả. Giọt nước làm tràn ly là báo cáo của Hãng thông tấn Qatar cho thấy Vua Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani chỉ trích việc chống Iran đang gia tăng. Phía Qatar nhanh chóng xóa bình luận, đổ lỗi cho tin tặc và kêu gọi sự bình tĩnh. Tuy nhiên, khi vua Sheikh Tamim điện đàm với Tổng thống Iran Hassan Rouhani cuối tuần trước, truyền thông Ả rập Xê út và Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất đã làm ầm vụ việc.

Phần 1: Yếu tố Iran và các vấn đề tôn giáo - 1

Lại là căng thẳng giữa người Hồi giáo dòng Shiite và Sunni?

Một phần. Cộng hòa Hồi giáo Iran do người Shiite nắm quyền là đối thủ chính của Ả rập Xê út, quốc gia với bộ máy lãnh đạo là người Sunni. Hai nhà xuất khẩu dầu mỏ lớn đối đầu nhau trong mọi cuộc xung đột, từ Syria tới Iraq.

Trên phương diện ngoại giao, Ả rập Xê út đã chỉ trích Qatar “hỗ trợ các nhóm khủng bố nhằm mục đích gây mất ổn định khu vực”, bao gồm phong trào Anh em Hồi giáo, Lực lượng tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và al-Qaeda. Ả rập Xê út và các đồng minh cáo buộc Qatar về việc hỗ trợ “các nhóm khủng bố mà Iran hậu thuẫn”, hoạt động ở tác tỉnh miền đông của quốc gia này cũng như ở Bahrain.

Vì sao khủng hoảng nổ ra?

Tình hình khu vực nóng lên đáng kể từ sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump vài ngày trước. Không lâu sau khi ông Trump và Vua Ả Rập Xê Út Salman bin Abdulaziz chỉ ra Iran là nhà tài trợ chính cho khủng bố, Ả Rập Xê Út và Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất cũng cáo buộc Qatar đang cố gắng làm suy yếu các biện pháp cô lập nhà nước Cộng hòa Hồi giáo. Báo chí, giáo sĩ và những người nổi tiếng liên tiếp tấn công vua Sheikh Tamim của Qatar.

Phần 1: Yếu tố Iran và các vấn đề tôn giáo - 2

Quan điểm của các nhà phân tích?

Với mối quan hệ gần gũi dưới thời Tổng thống Trump, Ả Rập Xê Út và Các tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất đang tìm cách đè bẹp mọi sự phản kháng nhằm cô lập Iran ở Trung Đông. Hai nước cũng gây sức ép lên Qatar nhằm buộc quốc gia nhỏ bé này phải dừng hỗ trợ các nhóm như Anh em Hồi giáo hay Hamas ở Palestine.

Phản ứng của Iran?

Tổng thống Iran Hassan Rouhani cho biết đất nước ông sẵn sàng đàm phán để giải quyết cuộc khủng hoảng. Tuy nhiên, Nhà lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, người nắm trong tay nhiều quyền lực hơn ông Rouhani, lại cho rằng Ả rập Xê út đang phải trả giá cho chính những sách lược của họ ở Yemen.

Vào năm 2015, Ả rập Xê út đã tập hợp một liên minh các nước Sunni tiến hành cuộc không kích chống lại lực lượng nổi dậy Shiite ở Yemen sau khi chính phủ bị lật đổ. Cuộc chiến ở Yemen hiện tại vẫn đang tiếp diễn.

Phần 1: Yếu tố Iran và các vấn đề tôn giáo - 3

Iran và Ả rập Xê út đang phải đối mặt với những gì khác?

Cả hai nước đang mắc kẹt giữa những “cuộc chiến ủy nhiệm” trong khu vực, từ Syria tới Yemen. Những hoài nghi xung quanh việc tin tặc Iran tấn công hệ thống của cơ quan chính phủ Ả rập Xê út cuối năm 2016 càng làm mối quan hệ giữa hai quốc gia trở nên căng thẳng.

Đầu năm 2016, Ả rập Xê út cũng hành quyết một giáo sĩ người Shiite có ảnh hưởng dẫn tới sự việc người biểu tình Iran đốt Đại sứ quan của Ả rập Xê út ở thủ đô Tehran. Sự việc khiến hai nước cắt đứt quan hệ ngoại giao.

Khám Phá

Tin đọc nhiều

Kỳ 3: Phật giáo và sự hòa trộn tôn giáo ở Đàng Trong Nhà Nguyễn trước sau như một bảo vệ Phật giáo và thực tế đã...
Kỳ 6: Những nỗ lực phát triển bản sắc văn hóa Việt ở Đàng Trong Người Việt ở Đàng trong đã phát triển một bản sắc văn hóa...
Kỳ 1: Bí ẩn đường ống xăng dầu xuyên Việt thời chiến tranh Với điều kiện kỹ thuật của Việt Nam lại bị bom đạn đánh phá...
Người Do Thái coi trọng chuyện học hành (P6) Khi gặp nạn, vật đầu tiên và cũng là vật quý giá nhất mà...