Tháng 04, 2019
Thứ ba
Thứ Sáu, ngày 18/09/2015 06:48 AM (GMT+7)

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí

Một nghiên cứu mới được đăng tải trên tạp chí Nature cho thấy, bầu không khí chúng ta hít thở hàng ngày đang ô nhiễm nặng nề và có khả năng gây nguy hiểm cho cơ thể con người hơn bao giờ hết.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm có 3 triệu người tử vong sớm do sống trong môi trường ô nhiễm quá lâu. Tuy nhiên, tình trạng này còn có thể tệ hơn. Nghiên cứu mới từ Viện Hóa học Đức cho thấy, đến năm 2050, con số này có thể tăng lên đến 6,6 triệu người.

Thường xuyên hít phải bụi bẩn còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch, hô hấp cũng như ung thư phổi, WHO cho biết.

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí - 1

Bầu trời Bắc Kinh trước và sau Hội nghị Thượng đỉnh APEC tháng 11 năm ngoái

Giáo sư Jos Lelieveld thuộc Viện Hóa học Max Planck ở Đức, tác giả chính của nghiên cứu cho biết: “Tổng số ca tử vong do HIV và sốt rét là 2,8 triệu người mỗi năm. Tuy nhiên, con số này không bằng một nửa số người chết vì ô nhiễm không khí trên toàn cầu”.

Một điều khá bất ngờ là lượng phát thải năng lượng trong nhà, từ những nhiên liệu được sử dụng để nấu ăn và sưởi ấm, đặc biệt là ở Trung Quốc và Ấn Độ, có ảnh hưởng lớn nhất đến bầu không khí, là nguyên nhân hàng đầu gây ra những cái chết trên thế giới.

Khi nghĩ đến nguyên nhân gây ô nhiễm không khí, mọi người thường liên tưởng đến các phương tiện giao thông và các nhà máy công nghiệp, không ai để ý đến những nguồn khí thải từ các khu dân cư và nông nghiệp”, Lelieveld nói.

Tỷ lệ tử vong cao nhất do ô nhiễm không khí là ở các khu vực Tây Thái Bình Dương, Đông Địa Trung Hải và Đông Nam Á

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng ô nhiễm ở mỗi nơi là khác nhau

Dự án nghiên cứu đã tập trung kiểm tra nguồn phát xạ ngoài trời trong môi trường đô thị và nông thôn: năng lượng tiêu thụ trong dân cư và thương mại, nông nghiệp, sản xuất điện, công nghiệp, những lý do tự nhiên và giao thông.

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí - 2

Ngày 17/6/2013, khói cuồn cuộn từ các đám cháy tại các khu vực được bao quanh bởi các đồn điền ở tỉnh Riau, trên đảo Sumatra của Indonesia, cách Singapore khoảng 279 km về phía Tây. Ngày 20/6, Singapore đòi hỏi những hành động dứt khoát của Indonesia đối với đám cháy từng hoành hành ở Sumatra như là chuẩn bị một cuộc họp khẩn cấp để giảm bớt khói bụi nghiêm trọng, bao trùm lên Singapore.

Khớp nối dữ liệu ô nhiễm không khí những thống kê về dân số và sức khỏe trên mỗi quốc gia cụ thể, các nhà nghiên cứu đã có thể đo lường hậu quả  từ các nguồn khác nhau gây ô nhiễm không khí.

Nhiên liệu kém chất lượng được sử dụng để nấu ăn, sưởi ấm và xử lý chất thải đã dẫn đến một số lượng lớn các trường hợp tử vong sớm ở những nơi đông dân nhất châu Á, bao gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Bangladesh, Indonesia và Nepal.

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí - 3

Ngày 3/3/2014, một lớp mây bụi bao phủ thị trấn Dumai, tỉnh Riau, Indonesia

Trong khi đó, tại những nơi như Đông Hoa Kỳ, Châu Âu, Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Hàn Quốc và Nhật Bản, khí thải trong hoạt động sản xuất nông nghiệp là nguyên nhân hàng đầu gây ra tử vong. Tiếp đến là khí thải từ giao thông và hoạt động sản xuất điện. Các nhà nghiên cứu cho biết, Amoniac từ phân bón, từ vật nuôi trộn với các nguồn khí thải khác như khí thải giao thông có thể tạo ra tác động lớn đến chất lượng không khí.

Tại Trung Đông, Bắc Phi và Trung Á, nguồn ô nhiễm là từ tự nhiên. Những nơi này thường xuyên phải hứng chịu những cơn bão cát từ sa mạc.

Để có được một cái nhìn toàn cảnh, các nhà nghiên cứu đã phát triển mô hình khí quyển hóa mà sử dụng cả số liệu thu được từ mặt đất lẫn từ vệ tinh. Từ đó, họ tính toán nồng độ các hạt vật chất trong môi trường bị ô nhiễm theo thời gian và từ các nguồn phát thải khác nhau trên khắp thế giới.

Công việc này thực sự rất khó khăn, đặc biệt là ở các nước đang phát triển, nơi mà hệ thống giám sát chất lượng không khí là tối thiểu”.

Thay đổi ở từng quốc gia để tác động đến sức khỏe

Các nhà nghiên cứu cho biết, kiểm tra các nguồn phát xạ đặc biệt của chất gây ô nhiễm là một khía cạnh quan trọng của nghiên cứu này. Lelieveld và cộng sự tin rằng, ô nhiễm không khí được tạo thành từ các hạt với mức độ độc tính khác nhau. Họ khuyến cáo, các nhà lập pháp và các nhà hoạch định chính sách cần phải biết nguồn khí thải gây ra ô nhiễm không khí trong khu vực của họ để cải thiện sức khỏe cộng đồng.

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí - 4

Tòa nhà chọc trời của Singapore bị bao phủ bởi sương mù từ một vụ cháy rừng ở Indonesia ngày 16/10/2006

"Chúng ta đều hít thở chung một bầu không khí, do vậy nó ảnh hưởng đến tất cả mọi người, cũng chính vì lẽ đó mà những nguy cơ nhỏ cũng có thể trở thành tác nhân chính gây bệnh” - giáo sư Michael Jerrett, làm việc tại khoa Khoa học sức khỏe môi trường của Đại học California, Los Angeles, Mỹ. Ông đã xuất bản một bài bình luận về nghiên cứu này trên tạp chí Nature.

Một nghiên cứu tập trung vào chất lượng không khí tại Hoa Kỳ cũng được công bố trên tạp chí Environmental Health Perspectives trong tuần này cho thấy, một sự gia tăng rất nhỏ trong số lượng lớn các hạt ô nhiễm không khí có liên quan đến sự gia tăng 3% tỷ lệ tử vong chung và tăng 10% tỷ lệ số người có nguy cơ tử vong do bệnh tim ở Hoa Kỳ .

"Những hạt hóa chất nhỏ bé chúng ta hít thở có thể vượt qua hệ thống miễn dịch của cơ thể và xâm nhập sâu vào phổi, máu, và chúng không thể tự đào thải”, nhà dịch tễ học George Thurston, một giáo sư về Sức khỏe dân số và Y tế môi trường tại đại học New York, người phụ trách nghiên cứu này cho biết thêm.

6,6 triệu người/năm có thể chết vì ô nhiễm không khí - 5

Bụi mù nhấn chìm thành phố Thượng Hải ngày 7/11/2013. Theo một cuộc khảo sát được công bố trên tạp chí Lancet, trong năm 2010, 40% các ca tử vong sớm do ô nhiễm không khí là ở Trung Quốc.

Về các giải pháp giảm thiểu ô nhiễm không khí, Lelieveld cho rằng phải dựa vào đặc trưng của từng quốc gia. Tại Hoa Kỳ và Châu Âu, sẽ là lợi nhất nếu có biện pháp để giảm bớt tác động của khí thải nông nghiệp. Ở châu Á, nên thực hiện kiểm soát tốt hơn các nguồn nhiên liệu đun nấu, sưởi ấm và nâng cấp công nghệ mới để xử lý chất thải.

Phải mất nhiều thời gian cho việc hoàn thành nâng cấp công nghệ mới. Bạn phải tạo ra một công nghệ tiện lợi để người dùng từ bỏ cách làm việc truyền thống. Điều này không hề dễ dàng”, Lelieveld nói. “Việc nâng cấp có thể tạo ra lợi ích kép. Những thay đổi ở mức độ cá nhân có thể có một tác động tích cực, không chỉ đối với sức khỏe của chúng ta mà còn đối với vấn đề biến đổi khí hậu".

Nguyệt Phong (CNN)

Tin đọc nhiều

Quay màn hình trên Windows 10 mà không cần phần mềm Nếu đang sử dụng Windows 10, bạn có thể tận dụng nhanh thanh...
Phần mềm chống sao chép sáng kiến của công chức được triển khai tại Quận 6 TP.HCM Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM sẵn sàng chuyển giao phần...
Trang trại rau sạch lớn nhất Đà Nẵng của chàng cử nhân luật Với thương hiệu mang tên Pihka, rau hữu cơ của chàng cử nhân...
Cách khôi phục lại các ứng dụng đã xóa trên Android Chỉ với vài thao tác đơn giản, bạn hoàn toàn có thể phục hồi...