Tháng 07, 2018
Thứ ba
Thứ Ba, ngày 01/12/2015 18:00 PM (GMT+7)

Biến đổi gen trên phôi thai người: Hiểm họa khó lường

Các nhà khoa học cảnh báo, công nghệ biến đổi gen trên phôi thai người có thể có tác động tiêu cực đến nhân loại và không thể cứu vãn.

Các nhà khoa học Mỹ và rất nhiều nhà hoạt động xã hội đang kêu gọi một lệnh cấm toàn cầu về biến đổi gen trên phôi thai người. Trung tâm Di truyền học và xã hội (The Centre for Genetics and Society - CGS) cùng với nhóm các nhà hoạt động thuộc hội Friends of the Earth đã gửi thư ngỏ một ngày trước khi một hội nghị quốc tế quan trọng tại Washington (Mỹ) - thảo luận về các vấn đề đạo đức và chính sách xung quanh công nghệ biến đổi gen trên phôi thai người được tổ chức.

Trong bản báo cáo này, họ cho rằng, công nghệ mới chỉnh sửa các đoạn DNA riêng biệt, dẫn đến sự biến đổi gen của trẻ em, và nên bị cấm trước khi người ta bắt đầu sử dụng nó.

Biến đổi gen trên phôi thai người: Hiểm họa khó lường - 1

Các chuyên gia đã cảnh báo các công nghệ mới cuối cùng có thể dẫn đến sự biến đổi gen của trẻ em

"Giống như rất nhiều công nghệ mới mạnh mẽ khác, chỉnh sửa gen có thể mang lại lợi ích lớn nhưng cũng để lại những thiệt hại khủng khiếp" - một đoạn của bức thư ngỏ cho biết - "Việc thực hiện biến đổi gen di truyền của con người - thường được gọi là việc tạo ra "người biến đổi gen" (genetically modified humans) hay "em bé của nhà thiết kế" (designer babies) - có thể làm thay đổi bản chất của loài người và xã hội.

Chỉnh sửa gen có thể mang lại triển vọng cho liệu pháp gen soma (nhằm điều trị các mô bị suy giảm) nhưng không có lý do nào về y tế để sửa đổi gen trên các phôi thai người hay giao tử để tạo nên một đứa trẻ tương lai được cho phép".

Học giả Pete Shanks - người tham vấn của CGS cho biết, mặc dù công nghệ chỉnh sửa gen là "chất liệu của khoa học viễn tưởng", nhưng những sự tưởng tượng này hoàn toàn có thể trở thành hiện thực.

"Những tiến bộ trong việc phòng tránh bệnh tật khác xa so với sản xuất theo đơn đặt hàng", ông nói. - "Trẻ em là cá thể độc đáo, duy nhất và nên để chúng phát triển tự nhiên. Làm cha mẹ là một thử thách. Hãy giúp con của bạn được là chính mình chứ không phải là những hình ảnh do bạn sáng tạo ra".

"Một khi quá trình (sửa đổi gen) bắt đầu, chúng ta sẽ không thể quay trở lại. Đây là một ranh giới mà chúng ta không được vượt qua".

Giám đốc điều hành CGS Marcy Darnovsky cho biết, kỹ thuật gen mà chúng ta truyền lại cho con cháu và các thế hệ tương lai sẽ có "rủi ro cao và không cần thiết về mặt y tế".

"Kịch bản về trường hợp xấu nhất là quá khủng khiếp: Một cuộc "chạy đua vũ trang" gen giữa các quốc gia hoặc trong các xã hội, một thế giới mà trong đó cha mẹ giàu có thể mua bộ gen mới nhất nâng cấp cho con cái của họ, dẫn đến sự xuất hiện của những tầng lớp dân cư khác nhau... một thế giới với hình thức mới của sự bất bình đẳng, phân biệt đối xử và xung đột", cô nói.

Công nghệ chỉnh sửa gen - lợi hại khôn lường

Những người ủng hộ nói rằng công nghệ chỉnh sửa gen mang tên CRISPR/Cas9 là bước đầu tiên trong việc cho phép các nhà khoa học ngăn ngừa các bệnh di truyền.

Những người phản đối lo lắng về ảnh hưởng khôn lường của công nghệ này với thế hệ tương lai, và sự cám dỗ đối với các bậc phụ huynh khi họ có thể trả tiền để có thể cải tiến những di truyền cho con cháu như trí thông minh hay khả năng thể thao.

Trên lý thuyết, CRISPR/Cas9 cho phép các nhà khoa học thao tác với gen giống như chức năng "tìm và thay thế" trong xử lý thay đổi văn bản. Các nhà khoa học tìm kiếm các enzyme có liên kết với một gen đột biến, chẳng hạn như một liên kết với bệnh tật, sau đó thay thế hoặc sửa chữa nó.

Kỹ thuật này, nếu được sử dụng để làm thay đổi DNA của tinh trùng, trứng hay phôi người, hứa hẹn sẽ loại bỏ một loạt các bệnh di truyền.

Tuy nhiên, nhiều nhà khoa học lo lắng, điều này có thể tạo ra ảnh hưởng không thể lường trước đến thế hệ tương lai, vì các thay đổi được truyền cho con cái.

Các nhà khoa học cũng lưu ý rằng, kỹ thuật chỉnh sửa gen cũng có thể được sử dụng để làm thay đổi DNA của tế bào không sinh sản, giúp sửa chữa những gen bệnh. Họ chỉ phản đối cái gọi là "chỉnh sửa dòng mầm", trong đó các tế bào sinh sản được sửa đổi.

Trong tháng Năm vừa qua, Nhà Trắng đã thông qua một lệnh cấm chỉnh sửa phôi thai người để chờ nghiên cứu thêm về các vấn đề đạo đức.

Trước đó, vào tháng Ba, một nhóm các nhà khoa học dẫn đầu bởi một nhà phát triển quan trọng của kỹ thuật CRISPR kêu gọi lệnh cấm các nghiên cứu tự nguyện về việc sử dụng công nghệ cho phép chỉnh sửa dòng mầm, trong đó phản ánh những lo ngại về sự an toàn và những đặc tính di truyền ưu việt.

Tuy nhiên, ngay sau đó, các nhà khoa học Trung Quốc đã tuyên bố về việc thực hiện các thí nghiệm đầu tiên thay đổi DNA của phôi thai người.

Tin tức này đã tạo ra làn sóng phản đối dữ dội từ một số nhà khoa học, mặc dù một số người khác cho rằng các nghiên cứu của Trung Quốc là cẩn thận và an toàn bởi nó được sử dụng trên những phôi thai không thể tăng trưởng.

Nguyệt Phong (ABC/Reuters)

Tin đọc nhiều

Tiến sĩ gốc Việt được xếp hạng vào Danh sách “100 Thiên tài đương đại thế giới” TS. Võ Đình Tuấn, nhà vật lý lượng tử hàng đầu thế giới vừa...
Cách khôi phục lại các ứng dụng đã xóa trên Android Chỉ với vài thao tác đơn giản, bạn hoàn toàn có thể phục hồi...
Khắc phục lỗi không thể download các tập tin trên mạng Nếu bạn gặp hiện tượng khi nhấn vào liên kết để tải về một...
Kiến trúc Pháp tiêu biểu ở Huế vì sao chỉ có 27 công trình? Sau khi danh sách 27 công trình kiến trúc Pháp tiêu biểu...