Tháng 08, 2018
Thứ năm
Thứ Năm, ngày 20/08/2015 11:04 AM (GMT+7)

Mở rộng mô hình thung lũng Silicon cho người trẻ mê sáng tạo

Sau 3 năm thực hiện đề án thương mại hóa công nghệ theo mô hình thung lũng Silicon, đã có những doanh nghiệp Việt Nam đầu tiên được định giá 1,8 triệu USD.

Hướng đi mới

Năm 2013, Bộ Khoa học và Công nghệ khởi động Đề án Thương mại hóa công nghệ theo mô hình thung lũng Silicon (Hoa Kỳ). Mục tiêu của đề án là hỗ trợ cho những bạn trẻ đam mê sáng tạo có cơ hội phát triển ý tưởng thành sản phẩm công nghệ thông qua việc kết nối đầu tư, tư vấn, hỗ trợ đào tạo.  Với đề án này, những người trẻ mê sáng tạo sẽ có cơ hội biến ý tưởng thành sản phẩm công nghệ giống như cách làm của Google, FB ở thung lũng Silicon Valley (Hoa Kỳ).

Theo bà Thạch Lê Anh, Chủ nhiệm đề án, các khái niệm như hệ sinh thái khởi nghiệp, doanh nghiệp khởi nghiệp (thế giới gọi là startup) còn mới mẻ ở Việt Nam nhưng rất quen thuộc trên thế giới. Nhiều doanh nghiệp công nghệ trẻ thành công rực rỡ nhờ đi theo mô hình khởi nghiệp (xây dựng và phát triển các ý tưởng công nghệ, kêu gọi đầu tư, phát triển ý tưởng thành sản phẩm) như Google, Microsoft, Facebook. Lấy ví dụ về doanh nghiệp PayPal (Hoa Kỳ), từ một doanh nghiệp khởi nghiệp đã được Ebay mua lại với giá 1,3 tỷ USD, Youtube được Google mua lại với giá 1,65 tỷ USD, bà Thạch Lê Anh cho biết, đây sẽ là một hướng đi mới mẻ dù đầy khó khăn ở Việt Nam.

Sau ba năm triển khai, Đề án thương mại hóa công nghệ theo mô hình Thung lũng Silicon đạt được những kết quả bước đầu khả quan. Chín nhóm khởi nghiệp đầu tiên được định giá ban đầu 100.000 USD. Trong ngày hội Demo Day tháng 10/2014, ba doanh nghiệp đã gọi được vốn đầu tư mạo hiểm, có doanh nghiệp được định giá 1,8 triệu USD. Các doanh nghiệp khác đang hoạt động và có doanh thu.

Mở rộng mô hình thung lũng Silicon cho người trẻ mê sáng tạo - 1

Các nhóm khởi nghiệp đầu tiên của Đề án thương mại hóa công nghệ theo mô hình thung lũng Silicon ở Việt Nam.

Theo Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quân, ba năm là chặng đường đầy khó khăn, chẳng hạn vấn đề pháp lý. Hệ thống pháp lý hiện nay thiếu nhiều nội dung quan trọng để tạo nền tảng cho doanh nghiệp khởi nghiệp, ví dụ khái niệm quỹ đầu tư mạo hiểm. Trên thế giới, các quỹ đầu tư mạo hiểm là nguồn vốn quan trọng cho các doanh nghiệp khởi nghiệp phát triển ý tưởng thành sản phẩm. Ở Việt Nam, nhiều quỹ đầu tư quốc tế vào hoạt động nhưng hiệu quả chưa có do nhiều yếu tố đặc thù ở Việt Nam. Trong khi đó Luật Công nghệ cao có điều khoản Nhà nước thành lập Quỹ đầu tư công nghệ cao nhưng đến nay vẫn chưa thành lập được.

“Khi triển khai, lãnh đạo Quốc hội nói với chúng tôi. Nếu muốn thành lập Quỹ đầu tư công nghệ cao thì phải sửa Bộ Luật Hình sự, nếu không các nhà khoa học sẽ rơi vào vòng lao lý khi nghiên cứu không thành công”, Bộ trưởng nói. Đầu 2015, Quỹ Khởi nghiệp doanh nghiệp khoa học và công nghệ được thành lập bởi một số doanh nhân. Đây là quỹ đầu tư mạo hiểm đầu tiên của người Việt nhưng đến nay cũng chưa hoạt động được.

Vì những khó khăn như vậy nên theo Bộ trưởng Quân,  Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ xây dựng đề án cấp Bộ làm thí điểm. Tuy nhiên, sau ba năm đề án đã đạt được những kết quả đầu tiên, chứng minh việc thương mại hóa công nghệ theo mô hình Thung lũng Silicon có thể làm được ở Việt Nam. Vì thế, từ quy mô cấp Bộ, đề án sẽ mở rộng quy mô cấp quốc gia, mở ra cơ hội cho người nhiều trẻ đam mê khoa học có thể khởi nghiệp.

Đường đi nhiều mạo hiểm

Mặc dù được đánh giá là tiềm năng nhưng hướng đi này cũng nhiều mạo hiểm, rủi ro. Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Trần Văn Tùng chia sẻ “Kinh nghiệm thế giới cho thấy, trong số 10 doanh nghiệp khởi nghiệp có thể có đến 9 doanh nghiệp thất bại, một doanh nghiệp thành công. Tuy nhiên, một doanh nghiệp thành công ấy có thể mang lại những giá trị khổng lồ”.

Thứ trưởng Trần Văn Tùng cho biết thêm, thực tế khi triển khai Đề án thương mại hóa công nghệ theo mô hình thung lũng Silicon cũng đã có những nhóm bạn trẻ bỏ cuộc. “Có người đăng ký tham gia đề án, đã nhận được tiền nhưng lại không theo được khóa học, cũng có người ra đi khỏi khóa đào tạo hoặc có doanh nghiệp khởi nghiệp hoạt động không tốt Tuy nhiên đây vẫn là hướng tiếp cận mới mẻ, nhiều triển vọng”, Thứ trưởng nói.

Phạm Kim Hùng – cậu bé vàng một thời của giáo dục Việt Nam khi giành hai chuy chương Olympic toán quốc tế, nay là CEO của TechElite-nhóm khởi nghiệp được định giá cao nhất trong ngày hội Demo Day cho biết, hầu hết các Startup trong quá trình phát triển đều gặp rất nhiều khó khăn. Những khó khăn được Hùng chỉ ra như thiếu vốn, phải sử dụng nguồn vốn tự có của bản thân rồi thuyết phục những người giỏi vào nhóm của mình, tạo dựng niềm tin lẫn nhau, làm thế nào để có được sản phẩm độc đáo, có thể thuyết phục được các nhà đầu tư khó tính.

Vượt qua những khó khăn ban đầu, TechElite của Hùng và những người bạn đã đạt được thành công. TechElite có nhiều sản phẩm được thị trường đón nhận như ThiOnline, BigTime và Enterprise 2.0. Trong đó, ThiOnline là hệ thống thi công chức trực tuyến được nhiều bộ, ngành và các tỉnh thành sử dụng. Công nghệ này giúp các địa điểm thi có thể cùng lúc kết nối và tổ chức kỳ thi một cách an toàn, bảo mật và tiện lợi. Các thí sinh sẽ biết điểm ngay lập tức, giúp kỳ thi hiện đại hơn, công bằng hơn, và minh bạch hơn. BigTime-một sản phẩm  giúp mọi người đăng ký tham dự các sự kiện từ quy mô vài trăm đến vài chục nghìn người, thanh toán và nhận vé điện tử. Hiện nay, Enterprise 2.0 là giải pháp trong quản lý doanh nghiệp. Hùng cho biết thời gian tới TechElite sẽ mở văn phòng ở thung lũng Silicon Valley (Hoa Kỳ) để phát triển sản phẩm của mình.

Hùng chia sẻ, Đề án thương mại hóa công nghệ theo mô hình thung lũng Silicon mang lại cho nhóm khởi nghiệp của Hùng khá nhiều lợi ích. Đề án đã giúp các nhóm trẻ khởi nghiệp được tiếp cận với các nhà đầu tư, gặp gỡ được nhiều doanh nhân thành đạt, được nghe chia sẻ kinh nghiệm trong việc thành lập, điều hành công ty. Những điều này rất thiết thực”, Hùng nói. Cũng theo Hùng, điều quan trọng nhất với những người trẻ khởi nghiệp là đừng kỳ vọng quá vào điều gì. Luôn dựa vào bản thân và cố gắng hết mình.

Theo ông Phạm Hồng Quất, Cục trưởng Cục Phát triển thị trường và Doanh nghiệp khoa học và công nghệ, cái khó khăn lớn mà doanh nghiệp khởi nghiệp tại Việt Nam đang gặp phải là thiếu thông tin về khách hàng, nhà đầu tư, đối tác tiềm năng; khó khăn kêu gọi vốn đầu tư và thiếu các kỹ năng, kiến thức cần thiết liên quan tới khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. “Để tồn tại các doanh nghiệp khởi nghiệp phải cọ xát, cạnh tranh, nâng cao sản phẩm của mình, tìm cách thuyết phục khách hàng, thuyết phục nhà đầu tư. Để làm được thế họ phải có các thành viên sáng lập có kỹ năng quản trị doanh nghiệp tốt, có tầm nhìn, khả năng tạo ra sự khác biệt về sản phẩm, phương án kinh doanh khả thi để có thể thu hút vốn đầu tư từ xã hội cho nghiên cứu phát triển”, ông Quất nói.

Để hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp trong thời gián tới, Đề án chương trình quốc gia hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo ở Việt Nam sẽ hoàn thiện cơ chế chính sách,  khuyến khích hợp tác quốc tế, thúc đẩy đầu tư cho khởi nghiệp, đào tạo nguồn nhân lực phục vụ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo.

Quang Hùng

Tin đọc nhiều

Cách khôi phục lại các ứng dụng đã xóa trên Android Chỉ với vài thao tác đơn giản, bạn hoàn toàn có thể phục hồi...
Chiếc quạt 'hi-fi', tự động chạy nhanh chậm theo... thời tiết Chiếc quạt chạy bằng năng lượng mặt trời, có khả năng tự...
Đốt vàng mã: Đừng xúc phạm cõi âm "Gửi máy bay cho người đã khuất là có tội, nhưng người trần...
Tại sao con người không thể thuần hóa ngựa vằn? Trong nhiều đặc điểm, ngựa vằn cũng giống như những con ngựa...