Tháng 10, 2020
Thứ ba
Thứ Ba, ngày 22/09/2020 09:18 AM (GMT+7)

'Nóng' vấn đề bảo vệ tài sản trí tuệ trong học thuật, nghiên cứu

Kết quả của đề tài, luận văn phải được tôn trọng về mặt sở hữu trí tuệ, vì đây là lợi ích hợp pháp của các tổ chức - cá nhân đã cống hiến tri thức.

Hội đồng đánh giá luận văn phải ký cam kết bảo mật sở hữu trí tuệ

Đó là ý kiến của đại diện Sở KH&CN TP.HCM khi giải đáp vấn đề bảo mật thông tin trong hoạt động quản trị sở hữu trí tuệ tại các trường ĐH và Viện - Trung tâm nghiên cứu (gọi tắt là trường viện). Đây là một vấn đề cần được xem xét nghiêm túc trong công tác bảo mật kết quả nghiên cứu của nghiên cứu sinh nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của các bên liên quan. Đặc biệt là khi luận văn có sự đầu tư của trường viện hoặc có sự liên kết, hợp tác triển khai với doanh nghiệp.

'Nóng' vấn đề bảo vệ tài sản trí tuệ trong học thuật, nghiên cứu - 1

Kết quả nghiên cứu trong các trường viện cần được ghi nhận và xác lập quyền sở hữu trí tuệ kịp thời

Bởi lẽ, luận văn nghiên cứu khoa học thường được trình bày minh bạch về phương pháp thực hiện, khó có điểm “mờ” (có tác dụng che dấu công thức, phương thức thực hiện). Do đó, thành viên tham gia hội đồng bảo vệ nhất thiết phải ký cam kết bảo mật bằng văn bản.

Theo đó, trước hết mỗi trường viện cần xây dựng những quy trình quản lý (bao gồm ghi nhận, quản lý, khai thác) tài sản trí tuệ theo quy định hiện hành phù hợp với đặc thù của đơn vị. Đây chính là bước đi cần làm ngay để xây dựng quy chế quản lý và giám sát việc khai thác, chuyển giao tài sản trí tuệ, tiến tới xác lập quyền sở hữu một cách kịp thời và đầy đủ, tăng cường khả năng thương mại hóa, tạo nguồn thu cho đơn vị. Qua đó, giảm thiểu tình trạng tài sản trí tuệ hình thành dưới nhiều hình thức nhưng không được ghi nhận, dẫn đến thất thoát, lãng phí.

Xác lập quyền sở hữu tài sản trí tuệ ở viện trường

Trên thực tế, tình trạng thực thi quyền sở hữu trí tuệ tại các trường đại học chưa hiệu quả là do phần lớn các trường chưa có quy định về sở hữu trí tuệ phù hợp điều kiện hoạt động, dẫn đến khó khăn trong việc phân chia lợi nhuận khi tài sản trí tuệ được thương mại hóa. Việc xác lập quyền đăng ký bảo hộ sáng chế cho các sản phẩm nghiên cứu khoa học chưa được các nhà khoa học nhận thức một cách đầy đủ, nhiều kết quả nghiên cứu chưa tiến hành đăng ký quyền sở hữu trí tuệ. Ngoài ra, nhiều trường chưa thành lập tổ chức có chức năng về sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ để hỗ trợ, tư vấn cho các nhà khoa học trong việc đăng ký, xác lập quyền sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ.

Để giải quyết vấn đề này, các trường phải hình thành tổ chức, nhân lực có chuyên môn về sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ. Đối với những trường không khai thác thương mại từ tài sản trí tuệ thì chỉ cần thành lập bộ phận hoặc cán bộ chuyên trách về sở hữu trí tuệ.

'Nóng' vấn đề bảo vệ tài sản trí tuệ trong học thuật, nghiên cứu - 2

Những buổi tập huấn về sở hữu trí tuệ do Sở KH&CN TP.HCM tổ chức luôn thu hút rất đông người tham gia

Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho viện trường, Sở KH&CN TP.HCM đang soạn thảo hướng dẫn chi tiết về hoạt động quản trị tài sản trí tuệ hình thành từ nhiệm vụ nghiên cứu khoa học, với mong muốn hỗ trợ và khuyến khích sự đổi mới sáng tạo, giải quyết các xung đột sở hữu trí tuệ trong hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ theo luật pháp.

Cụ thể, trong quá trình thực hiện, các bên có liên quan phải thực hiện cam kết bảo mật khi tiếp nhận, xử lý những thông tin đăng ký của tổ chức/cá nhân chủ trì, chủ nhiệm nhiệm vụ, đồng thời ghi nhận, xác lập quyền đối với các kết quả nghiên cứu (ký kết hợp đồng) theo dự đoán ban đầu (xác lập rõ tài sản trí tuệ thuộc quyền sở hữu và quyền đứng tên xác lập quyền sở hữu của cơ quan quản lý (hoặc đơn vị rót kinh phí đầu tư). 

Trong trường hợp nhiệm vụ nghiên cứu khoa học có ứng dụng, thừa hưởng hoặc sử dụng kết quả nghiên cứu của nhiệm vụ khác mà có thông tin về tài sản trí tuệ mới hoặc thông tin cần được bảo mật thì tác giả/chủ nhiệm nhiệm vụ/tổ chức chủ trì phải thực hiện việc ghi nhận những thông tin về quyền sở hữu trước khi triển khai nhiệm vụ theo quy định của Luật Sở hữu trí tuệ.

Theo đó, tài sản trí tuệ mới phát sinh phải được nhận diện rõ trong quá trình chuẩn bị, thực hiện và nghiệm thu nhiệm vụ để làm cơ sở để xúc tiến các thao tác xác lập quyền sở hữu trí tuệ hoặc bảo mật thông tin, cũng như xúc tiến chuyển giao công nghệ hoặc thương mại hóa.

Được biết, Sở KH&CN TP.HCM cũng đang khẩn trương hoàn thiện quy trình ghi nhận, xác lập, quản lý và khai thác tài sản trí tuệ được hình thành từ kết quả nghiên cứu khoa học và công nghệ có sử dụng ngân sách nhà nước căn cứ theo pháp luật hiện hành.

Thông tin về tài sản trí tuệ còn được công bố rộng rãi trên các phương tiện truyền thông, giúp doanh nghiệp tiếp cận dễ dàng hơn, tìm phương pháp ứng dụng vào hoạt động sản xuất kinh doanh, hoặc chuyển tiếp làm cơ sở để viện trường tiếp nghiên cứu sâu hơn về giải pháp công nghệ.

Quy trình kể trên cũng sẽ hướng dẫn chi tiết về các bước lập hồ sơ đề nghị chuyển giao quyền sử dụng, khai thác tài sản trí tuệ cho các tổ chức có nhu cầu.

Nhằm thúc đẩy việc hình thành và phát triển nguồn nhân lực về quản trị tài sản trí tuệ tại các đơn vị cơ sở, cụ thể là các trường đại học, trung tâm nghiên cứu, doanh nghiệp trên địa bàn thành phố, Sở KH&CN TP.HCM cũng tổ chức các khóa huấn luyện định kỳ về Quản trị tài sản trí tuệ.

Các cá nhân, tổ chức có nhu cầu, vui lòng gửi Hồ sơ đăng ký về Sở Khoa học và Công nghệ, số 244 Điện Biên Phủ, Phường 7, Quận 3, thành phố Hồ Chí Minh. Điện thoại: 028.38.298.217. Email: qlshtt.skhcn@tphcm.gov.vn

Kỳ Phong

Tin đọc nhiều

Quay màn hình trên Windows 10 mà không cần phần mềm Nếu đang sử dụng Windows 10, bạn có thể tận dụng nhanh thanh...
Khắc phục lỗi không thể download các tập tin trên mạng Nếu bạn gặp hiện tượng khi nhấn vào liên kết để tải về một...
Sản xuất tinh gọn: Không dung túng cho sự lãng phí TS Hood Atan – chuyên gia về Lean của Malaysia Production...
Cách khôi phục lại các ứng dụng đã xóa trên Android Chỉ với vài thao tác đơn giản, bạn hoàn toàn có thể phục hồi...