Tháng 09, 2019
Thứ hai
Thứ Tư, ngày 08/07/2020 11:32 AM (GMT+7)

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa

Hai thập kỉ bền bỉ 'sắt son' cùng công nghệ sấy thăng hoa, PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và nhóm nghiên cứu đã cho ra đời hệ thống sấy tiên tiến, góp phần nâng tầm chất lượng nông sản Việt.

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 1

Hai thập kỉ bền bỉ 'sắt son' cùng công nghệ sấy thăng hoa, PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và nhóm nghiên cứu đã cho ra đời hệ thống sấy tiên tiến, góp phần nâng tầm chất lượng nông sản Việt.

Hơn 20 năm theo đuổi một công trình

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng, Trưởng khoa Công nghệ Hóa học và Thực phẩm, Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM, quê ở Quảng Trị. Từ thời còn học phổ thông, ông đã xác định tương lai của mình là đi theo con đường chế tạo máy móc, thiết bị trong ngành hóa học. 

Sau khi tốt nghiệp Đại học, ông làm việc cho 1 công ty nước ngoài trong lĩnh vực đông lạnh và điều hòa không khí. Suốt 4 năm lăn lộn với nghề kỹ sư, ông đã cố gắng rất nhiều để lĩnh hội tất cả những tinh hoa trong ngành kỹ thuật lạnh và kỹ thuật lạnh đông sâu, những thứ mà theo ông “ngay cả trong sách vở cũng chưa viết”. 

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 2

PGS-TS Dũng bên cạnh sản phẩm công nghệ sấy thăng hoa do mình sáng chế.

Rời môi trường làm việc tại nhà xưởng, ông quay về tham gia vào lĩnh vực giáo dục, nghiên cứu và bắt đầu một hành trình mới, đầy chông gai và thử thách với khát khao làm ra những sản phẩm công nghệ mới, giúp ích cho cộng đồng và xã hội.

Dù có nhiều nghiên cứu thành công, nhưng công trình “Nghiên cứu và ứng dụng công nghệ sấy thăng hoa tại Việt Nam” là tâm huyết, hoài bão lớn nhất của ông.

Công trình được PGS.TS Dũng và nhóm nghiên cứu ấp ủ triển khai từ năm 1999 với mong muốn tạo ra một sản phẩm tiên tiến, nâng cao chất lượng nông sản Việt. Ông bày tỏ: “Nước mình là một nước nông nghiệp, sản phẩm mình tạo ra tốt nhưng chủ yếu ở khâu xuất thô chứ còn việc tạo ra giá trị sản phẩm có giá trị chung thì còn ít. Vì vậy mình cần phải nghiên cứu và làm sao cho sản phẩm thật chất lượng để tạo đầu ra cho nông dân, tạo việc làm cho xã hội, thúc đẩy kinh tế phát triển…”

Điều này thôi thúc ông tìm ra một phương pháp hợp lý để làm sao chất lượng nông sản vẫn được bảo đảm trong thời gian lâu hơn, phù hợp cho mục đích tiêu dùng và xuất khẩu. Muốn được như vậy thì đòi hỏi phải có công nghệ tiên tiến. Vào thời điểm đó, công nghệ sấy thăng hoa chưa xuất hiện ở Việt Nam nhưng ở nước ngoài đã có. Công nghệ này phù hợp đối với các loại sản phẩm có giá trị kinh tế cao như nấm linh chi, đông trùng hạ thảo, tổ yến, sữa ong chúa…

“Sấy thăng hoa được xem là giải pháp tối ưu bởi nếu bảo quản bằng phương pháp lạnh đông hay sấy thông thường sẽ không bảo toàn được tính chất tự nhiên của sản phẩm. Sấy thăng hoa có quá trình sấy được tiến hành trong môi trường có nhiệt độ và áp suất thấp, nhiệt độ vật liệu sấy dưới điểm kết tinh. Vì thế, protein của vật sấy không bị biến tính, lipid không bị oxi hóa, gluxit không bị hồ hóa, các hoạt chất sinh học, vitamin, khoáng chất không bị phá hủy, màu sắc và mùi vị gần như không thay đổi” - PGS.TS Dũng chia sẻ.

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 3

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 4

Nhóm nghiên cứu thử nghiệm hệ thống sấy thăng hoa.

Sản phẩm sau khi sấy có độ ẩm chỉ từ 2-6%, rất khô nên không cần chế độ bảo quản nghiêm ngặt mà chỉ cần đóng gói vào bao bì cách ẩm, sau đó ghép mí kín rồi bảo quản ở nhiệt độ thường, thời gian bảo quản cho phép đến 6 năm mà vẫn giữ được chất lượng tự nhiên ban đầu. Đặc biệt, khi ngâm vào nước sẽ hoàn nguyên trạng thái ban đầu của nguyên liệu.

Ngoài ra, hệ thống sấy thăng hoa kết hợp bơm nhiệt trong điều kiện của Việt Nam còn giúp tiết kiệm năng lượng, giảm chi phí và giá thành sản phẩm. Hệ thống hoàn thiện có giá thành chỉ bằng 1/4 - 1/3 so với thiết bị ngoại nhập cùng năng suất, tuổi thọ cũng như độ bền và chế độ bảo dưỡng. 

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 5

Quy trình sấy thăng hoa trong cỗ máy của PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng.

Không ngừng sáng tạo

Sau một thời gian miệt mài nghiên cứu, chế tạo, từ năm 1999 đến năm 2003, PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng đã chế tạo thành công 2 phiên bản ban đầu là DS-1 và DS-2. Đến năm 2007, ông mới hoàn thành phiên bản thứ 4 là DS-4. Lúc này, sản phẩm công nghệ sấy thăng hoa của ông mới được thương mại hóa. Không dừng lại ở đó, ông tiếp tục hoàn thành những phiên bản kế tiếp và đến nay hệ thống sấy thăng hoa đã có… 10 phiên bản. 

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 6

So sánh sản phẩm từ máy sấy thường (trái) và máy sấy thăng hoa (phải).

Hiện tại, bản DS-10 mới nhất đã hoạt động ổn định, tự động hóa hoàn toàn, cài đặt chính xác, cho thời gian sấy tối ưu và tiết kiệm năng lượng với 2 chế độ làm việc sấy không làm lạnh đông và sấy có làm lạnh đông.

Suốt chặng đường hơn 20 năm, biết bao mồ hôi nước mắt đã rơi xuống, biết bao cung bậc cảm xúc từ thất vọng chán chường đến hân hoan, vui sướng hạnh phúc. Hiện những hệ thống sấy thăng hoa của ông đã triển khai ứng dụng rộng rãi trong ngành dược phẩm, công nghệ sinh học, công nghệ thực phẩm và công nghệ sau thu hoạch tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước như: Bình Dương, TP.HCM, Bà Rịa Vũng Tàu, Đồng Nai, Lâm Đồng, Buôn Ma Thuột, Huế, Quảng Trị, Hà Nội, Hải Phòng… Hệ thống cũng đã được xuất khẩu ra các nước Đông Nam Á như: Campuchia, Lào...

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 7

“Sản phẩm tâm huyết của mình được sử dụng rộng rãi với hiệu quả thiết thực không chỉ mang lại niềm vui niềm tự hào cho bản thân tôi và cho nhóm nghiên cứu mà còn cho cả trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM nơi tôi công tác”, ông bày tỏ.

Với ông, khó khăn nhất trong nghiên cứu là hoàn thiện sản phẩm. Từ đề tài nghiên cứu cho đến ra sản phẩm "bán được" phải qua một quá trình dài rất gian nan và phức tạp.

“Trong phòng thí nghiệm kết quả như vậy nhưng khi tiến hành thử nghiệm thì lại khác vì điều kiện khác nhau. Khi đi vào thực tế rồi thì càng phức tạp vì hàng loạt yếu tố tác động lên đối tượng nghiên cứu. Đây là một bài toán đa biến và để giải quyết nó gặp vô vàn khó khăn, phức tạp. Chính vì vậy, nhiều người nghiên cứu được vài ba đề tài rồi dừng vì không có sự kiên trì để ra sản phẩm. Muốn đi đến cùng người nghiên cứu cần có tính kiên nhẫn và đam mê” - PGS.TS Dũng tâm sự.

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và 'mối tình thủy chung' với sấy thăng hoa - 8

PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và nhóm nghiên cứu vinh dự được trao giải thưởng Bảo Sơn năm 2019 trị giá 50.000 USD.

Theo ông, một phiên bản sử dụng khoảng 10 năm thì doanh nghiệp đã thu hồi được vốn và lúc này sản phẩm cũng hết tuổi thọ. Thêm vào đó là công nghệ ngày càng tiến bộ vì thế sản phẩm đòi hỏi phải thay đổi, cải tiến, đổi phiên bản mới và người nghiên cứu cũng không ngừng sáng tạo để đáp ứng nhu cầu của xã hội.

PGS.TS Dũng khẳng định sẽ tiếp tục cải tiến, nâng cấp hệ thống sấy thăng hoa cho đến khi nào quá trình truyền nhiệt trong môi trường chân không ổn định mới dừng lại và chuyển sang phát triển sản phẩm khác.

“Hiện tôi đang nghiên cứu sản phẩm trích ly siêu tới hạn để rút ngắn vốn đầu tư của doanh nghiệp nhưng vẫn đảm bảo chất lượng sản phẩm”, PGS.TS Dũng bật mí.

Công trình “Nghiên cứu và ứng dụng công nghệ sấy thăng hoa tại Việt Nam” của PGS.TS Nguyễn Tấn Dũng và nhóm nghiên cứu đã vinh dự được chọn trao Giải thưởng Bảo Sơn năm 2019. Đây là phần thưởng xứng đáng cho hơn 20 năm nghiên cứu, chế tạo, nâng cấp sản phẩm công nghệ sấy thăng hoa của nhóm nghiên cứu.

GS.TS Tạ Ngọc Đôn, Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ và Môi trường, Bộ Giáo dục và Đào tạo - đơn vị bảo trợ giải thưởng Bảo Sơn, đánh giá công trình của PGS Nguyễn Tấn Dũng là một trong những công trình tiêu biểu, có đóng góp mạnh mẽ vào ứng dụng khoa học công nghệ chuyển giao vào thực tiễn để phục vụ sản xuất kinh doanh, góp phần nâng cao đời sống vật chất cho cộng đồng.

Linh Linh

Tin đọc nhiều

Cài đặt ứng dụng công nghệ để tự bảo vệ mình trong mùa dịch Ngoài ứng dụng 'Khẩu trang điện tử', còn có nhiều phần mềm...
Khi nào và bằng cách nào đại dịch Covid-19 sẽ kết thúc? Với 18 triệu người nhiễm Covid-19 trên khắp thế giới, nền...
Quay màn hình trên Windows 10 mà không cần phần mềm Nếu đang sử dụng Windows 10, bạn có thể tận dụng nhanh thanh...
Siêu dự án của Elon Musk sẽ đặt dấu chấm hết cho ngành viễn thông? Công ty SpaceX của Elon Musk đang phát triển siêu dự án...