Tháng 10, 2017
Thứ ba
Thứ Năm, ngày 29/10/2015 14:31 PM (GMT+7)

Phát triển và hội nhập: Phải nhìn từ bài toán nhân lực

Trong thời đại công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng cao đóng vai trò chủ đạo trong sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia.

Tri thức quyết định sự phát triển của mỗi quốc gia

Trong thời đại ngày nay, sự phát triển kinh tế - xã hội của các quốc gia, các TP lớn trên thế giới đang chuyển dần từ khai thác các lợi thế so sánh về tài nguyên, lao động phổ thông, gia công lắp ráp đơn giản... sang các lĩnh vực yêu cầu cao về trình độ tri thức của con người.

Tri thức là nguồn năng lượng sáng tạo, lan tỏa và phát triển quan trọng nhất của mỗi quốc gia. KHCN ngày càng phát triển yêu cầu người lao động phải có tri thức mới, tri thức mới lại cần có tri thức mới hơn. Tri thức là một lợi thế cạnh tranh của người lao động và cũng là phương thức phát triển, thăng tiến trong nghề nghiệp. Tri thức càng cao thì khả năng tạo ra các sản phẩm có giá gia tăng càng lớn.

Yêu cầu về nhân lực chất lượng cao ngày càng lớn

Hiện nay, TP.HCM là TP lớn nhất cả nước về kinh tế - xã hội. Theo dự báo nhu cầu nhân lực giai đoạn 2015 – 2020, dự kiến mỗi năm TP cần khoảng 270.000 chỗ làm. Trong đó, lao động có trình độ ĐH chiếm 13%, cao đẳng chiếm 15%, trung cấp chiếm 35%, sơ cấp nghề 20%. Tại các sàn giao dịch việc làm, hầu hết các nhà tuyển dụng đều đưa ra yêu cầu  tuyển chọn nhân lực có trình độ, tay nghề đã qua đào tạo. Bởi trong quá trình hội nhập, nếu nguồn nhân lực không có tay nghề thì sẽ khó đáp ứng được những yêu cầu vốn khắt khe của khách hàng đến từ các nước. Con số này sẽ còn tiếp tục tăng cao khi Việt Nam đã ký kết xong hiệp ước thương mại TPP.

Bên cạnh đó, TP đã và đang đứng trước nhiều thách thức như: mô hình tăng trưởng theo chiều rộng, chất lượng tăng trưởng kinh tế, năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp còn thấp. Do đó, cần phải chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế, thay đổi cấu trúc kinh tế để thích ứng với thời đại mới. Trong đó, KHCN, trí tuệ và sáng tạo sẽ đồng hành với nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần quyết định chất lượng tăng trưởng kinh tế.

Các vấn đề mới nảy sinh trong những năm gần đây như vấn nạn ngập nước, kẹt xe, ô nhiễm không khí và tiếng ồn, tình trạng biến đổi khí hậu gia tăng các hệ lụy cho sản xuất nông nghiệp và đời sống của nhân dân... là những trần giới hạn, thách thức sự phát triển bền vững của TP.

Để vượt qua những khó khăn, thách thức phổ biến nêu trên trong điều kiện nguồn lực về tài chính và hạ tầng kinh tế - xã hội còn nhiều hạn chế, kinh nghiệm của các nước và TP lớn trên thế giới cho thấy, chỉ có nguồn nhân lực chất lượng cao mới có thể giải quyết những thách đố của thời đại toàn cầu hóa và hội nhập.

Phát triển và hội nhập: Phải nhìn từ bài toán nhân lực - 1

Nguồn nhân lực chất lượng cao là cốt lõi của sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia

Giáo dục là yếu tố cốt lõi

Theo ông Huỳnh Thành Đạt, Phó giám đốc ĐH Quốc gia TP.HCM, trước yêu cầu phát triển bền vững của TP.HCM, chúng ta phải nhận thức rằng giáo dục ĐH tiên tiến sẽ mang lại những "bước nhảy năng lượng” và những “xúc cảm sáng tạo” để tạo ra các giá trị cao cho công cuộc đổi mới và phát triển của TP.

Khi nghiên cứu mối quan hệ giữa giáo dục và phát triển kinh tế của 75 quốc gia, các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng nguồn nhân lực của một quốc gia là yếu tố cốt lõi cho sự phát triển của quốc gia đó. Nó được sử dụng như là một tiêu chuẩn cốt lõi để đo sự phát triển kinh tế và sự hiện đại của một quốc gia. Hiện nay, tại Việt Nam, tiêu chí này cũng được sử dụng như là một trong các tiêu chí chính để đánh giá sự phát triển của một TP.

Cũng theo ông Đạt, trên địa bàn TP.HCM hiện nay có 67 trường ĐH, CĐ và học viện, góp phần quan trọng trong việc cung cấp nguồn nhân lực chất lượng đáp ứng các yêu cầu phát triển của TP.

Tuy nhiên, việc đảm bảo đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao hiện nay của chúng ta vẫn còn đang gặp rất nhiều khó khăn, thách thức. Có thể kể đến việc thiếu hụt tài chính cho mỗi chi phí đơn vị đầu tư cho giáo dục đại học, đầu tư chiều sâu cho các ngành khoa học mũi nhọn và liên kết, hợp tác với các trường đại học hàng đầu thế giới.  Ngoài ra, chúng ta cũng khó có thể cạnh tranh bằng cơ chế đãi ngộ và trả lương cao cho các nhà khoa học hàng đầu thế giới so với các trường đại học nước ngoài. Hệ lụy, tài sản, cơ sở vật chất đã được nhà nước đầu tư vẫn chưa đáp ứng và theo kịp sự phát triển của công nghệ hiện đại.

Theo ông Đạt, giải pháp để tháo gỡ những khó khăn trên chính là sự đầu tư của TP cho các đại học trọng điểm gắn với các mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể. Chỉ có lực tác động mạnh bằng việc quan tâm đầu tư thỏa đáng của TP về tài chính vào các trường ĐH trọng điểm mới có thể làm thay đổi cục diện chất lượng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao như hiện nay.

Được biết, sau chuyến công tác Hoa Kỳ của Đoàn cán bộ TP.HCM làm việc tại các trường đại học lớn như UC Davis, UC Berkerly, UC Los Angeles... ĐH Quốc gia TP.HCM đã kiến nghị thành phố cho phép và hỗ trợ mình xây dựng và triển khai đề án “ĐH Quốc gia TP.HCM góp phần xây dựng TP.HCM trở thành trung tâm khoa học công nghệ và giáo dục lớn của cả nước và khu vực thông qua hợp tác với các đại học hàng đầu của Hoa Kỳ”; thông qua các chương trình trọng tâm như: Chương trình khoa học và công nghệ vật liệu tiên tiến; Chương trình khoa học y sinh; Chương trình bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu, xử lý chất thải công nghiệp; Chương trình phát triển nông nghiệp công nghệ cao và nông nghiệp đô thị; Chương trình đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục; Chương trình đào tạo đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chất luợng cao cho thành phố.

Nếu đề án này được phê duyệt cho phép triển khai, ông Đạt tin rằng ĐH Quốc gia TP.HCM sẽ cùng với các trường đại học trọng điểm khác trên địa bànTP sẽ có nhiều giải pháp cụ thể để thực hiện, đóng góp khởi sắc hơn trước yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của TP.HCM trong 5 năm tới.

Thiện An

Tin đọc nhiều

NASA vừa tuyên bố: hệ Mặt trời của chúng ta có 9 hành tinh NASA ra thông cáo báo chí tuyên bố rằng có lẽ hành tinh thứ...
Làm thế nào để đo đạc khoảng cách xuyên qua tâm Ngân Hà? Trước nay các nhà thiên văn chỉ có thể đo đạc khá chính xác...
Chúng ta “bà con” với người Neanderthal đã tuyệt chủng nhiều hơn ta tưởng Một mảnh xương có niên đại 52.000 năm vừa được khai quật ở...
Lần đầu tiên chụp ảnh được hai sao neutron sáp nhập nhau tạo ra sóng hấp dẫn Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà khoa học đã chụp ảnh...