Tháng 04, 2019
Thứ ba
Thứ Tư, ngày 02/09/2015 10:25 AM (GMT+7)

TS. Nguyễn Phan Bạch Sử: Nhà nước phải là cầu nối giữa nhà KH và DN

Muốn thương mại hóa các công trình nghiên cứu KH, Nhà nước cần phải làm cầu nối giữa nhà KH và DN, TS Nguyễn Phan Bạch Sử, giảng viên ĐH Hoa Sen bày tỏ.

TS. Nguyễn Phan Bạch Sử: Nhà nước phải là cầu nối giữa nhà KH và DN - 1

TS. Nguyễn Phan Bạch Sử 

Hợp tác ba bên: Nhà KH- Doanh nghiệp - Nhà nước

Nhiều nhà KH có những công trình nghiên cứu ứng dụng rất tốt, cho ra những sản phẩm cụ thể, có tính ứng dụng cao. Tuy nhiên, việc thương mại hóa, đưa vào ứng dụng thực tiễn gặp nhiều rào cản vì bản thân người làm KH không phải là người làm kinh tế. Họ không phải là người có khả năng thuyết phục khách hàng mua sản phẩm của mình. 

Trong khi, DN luôn cần những sản phẩm công nghệ giúp tạo ra chất lượng sản phẩm tốt hơn, từ đó, tăng tính cạnh tranh và tăng lợi nhuận. Nhưng, họ băn khoăn không biết những công trình nghiên cứu có lợi ích lâu dài hay không, có đổi mới công nghệ nữa hay không.

Nhà nước cần có một cơ chế chính sách để tạo mối quan hệ hợp tác ba bên, vì Nhà nước chính là cầu nối để giải quyết những khúc mắc giữa DN và nhà KH trong việc nghiên cứu và ứng dụng KHCN.    

Nhà KH phải luôn tìm tòi, nghiên cứu, tạo ra những sản phẩm giàu hàm lượng KH và có tính ứng dụng cao. Nhà nước giữ vai trò định hướng và chọn lọc những ngành KH trọng điểm, những nhà khoa học cần được đầu tư, hỗ trợ kinh phí nghiên cứu.

Đồng thời, Nhà nước cần tạo một chính sách thông thoáng giúp các DN có thể tiếp cận các nhà KH giỏi để đưa ra yêu cầu với nhà KH hoặc xin chuyển giao các công nghệ mới, phù hợp. Thêm vào đó, cần định hướng cho DN những lĩnh vực KH có triển vọng, những công nghệ cần được thay thế, cải tiến trong tương lai. 

Một khi Nhà nước làm tốt vai trò định hướng cho DN, sẽ giải quyết được vấn đề e ngại của các DN khi đầu tư cho các nhà KH. Quy trình thương mại hóa sản phẩm công nghệ được hoàn thiện sẽ tạo động lực nghiên cứu cho nhà KH và giúp các DN tiếp cận để đổi mới công nghệ dễ dàng hơn.

Tạo môi trường nghiên cứu cho nhà KH trẻ

Tôi nghĩ, các nhà KH trẻ là thế hệ đóng góp nhiều nhất trong 10 hoặc 20 năm tới. Họ là nhân tố có vai trò định hướng, truyền nhiệt huyết, đam mê cho các đối tượng HS, SV để tạo một thế hệ các nhà KH kế cận. 

Những năm gần đây Chính phủ, các Viện nghiên cứu KH, các trường ĐH đã rất quan tâm trong việc thu hút, thúc đẩy các nhà KH trẻ có năng lực về làm việc VN. Việc làm này đã bước đầu mang lại hiệu quả. Đơn cử, nhóm nghiên cứu vi sinh ở ĐH quốc tế TP.HCM đã cho ra được những công trình nghiên cứu rất tốt. 

Tuy nhiên, việc thu hút nhân tài KH vẫn còn một số hạn chế. Một số nhà KH trẻ có thời gian nghiên cứu ở nước ngoài đã quen với phong cách, môi trường làm việc ở đó vì họ được tạo điều kiện thoải mái để nghiên cứu. Khi các nhà KH trẻ về làm việc ở VN, họ cảm thấy gò bó và phải có thời gian thích nghi.

Vậy, chúng ta cần xây dựng chính sách thông thoáng hơn dành cho các nhà KH trẻ để họ có đất phát triển, không bị gò bó quá. Vì mỗi người đều có định hướng nghiên cứu khác nhau nên nếu siết chặt nhà KH trong khuôn khổ, họ không thể phát triển đúng với sở trường, đam mê của họ.

Điều quan trọng nữa, Nhà nước cần đầu tư kinh phí NCKH cho các nhà KH trẻ tài năng, có khả năng đóng góp cho đất nước, song hành với việc đầu tư cho các nhà KH đã có kinh nghiệm. Mặt khác, nhóm các nhà KH giàu kinh nghiệm có nhiệm vụ truyền đạt kỹ năng, kiến thức cho các nhà KH trẻ. 

Cuối cùng, mỗi nhà KH đều cần những cộng sự cùng đam mê, cùng lĩnh vực nghiên cứu. Nói cách khác, nhà KH trẻ cần có môi trường con người để phát triển mạnh mẽ. Yếu tố môi trường con người quyết định đến tính hiệu quả trong việc NCKH.

Ví dụ, lĩnh vực nghiên cứu vận trù học mà tôi đang nghiên cứu, đây là một nhánh của toán học ứng dụng và KH hình thức, sử dụng các phương pháp giải tích tiên tiến như mô hình toán học, giải tích thống kê, và tối ưu hóa để tìm ra được lời giải tối ưu hoặc gần tối ưu của những vấn đề ra quyết định phức tạp, ít phải sử dụng máy móc, trang thiết bị kỹ thuật phục vụ công tác nghiên cứu. Ở VN, có nhiều trường ĐH có giảng dạy lĩnh vực vận trù học nhưng theo thiên hướng toán học. Tuy nhiên, để áp dụng cho lĩnh vực sản xuất, dịch vụ, lại không có hiệp hội nào định hướng, hỗ trợ nên nhiều nhà KH đa số tự tìm tòi, học hỏi về lĩnh vực này. 

Thiết nghĩ, việc phát triển nhóm những nhà KH cùng chí hướng là rất quan trọng. Các Viện nghiên cứu, các trường ĐH cần chú trọng phát triển nghiên cứu một số lĩnh vực thế mạnh. Từ đó, nhà KH mới biết họ cần tìm ai, cần người nghiên cứu lĩnh vực nào để có thể phát triển lĩnh vực mình theo đuổi.

TS Nguyễn Phan Bạch sử, sinh năm: 1983
Lĩnh vực nghiên cứu: Vận trù học

- 08 bài báo KH quốc tế; 
- 02 chuyên khảo; 12 bài đăng hội thảo quốc tế

Đầu tháng 9, Bộ KH&CN lần đầu tiên tổ chức cuộc gặp gỡ giữa các nhà KH trẻ xuất sắc trên cả nước với lãnh đạo Chính phủ.

Tham dự buổi gặp mặt có 68 nhà khoa học trẻ, tuổi đời từ 35 trở xuống, được chọn từ gần 300 nhà KH trẻ có thành tích nổi bật đang làm việc tại các trường ĐH, viện nghiên cứu, DN trên cả nước.

Những nhà KH được chọn phải có trên 10 bài báo KH đăng trên các tạp chí uy tín quốc tế, hoặc đã đạt giải thưởng về KHCN quốc gia, có bằng sáng chế, giải pháp hữu ích được bảo hộ; có công trình được ứng dụng vào thực tiễn mang lại hiệu quả cao thuộc tất cả các lĩnh vực.

Đây là dịp để lãnh đạo Chính phủ, ngành KH&CN lắng nghe nguyện vọng của các nhà KH trẻ, từ đó có những chính sách phù hợp để thúc đẩy, hỗ trợ họ trong NCKH.

Hà Thế An (ghi)

Tin đọc nhiều

Không chỉ thực hành công nghệ, phòng lab này còn giúp sinh viên có “đồng ra đồng vào” Nhờ việc nỗ lực hợp tác với doanh nghiệp, Phòng thí nghiệm...
Phần mềm chống sao chép sáng kiến của công chức được triển khai tại Quận 6 TP.HCM Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM sẵn sàng chuyển giao phần...
Hệ thống nước xử lý nước thải 'tàng hình' trong những công trình xanh Ngay dưới chân những em nhỏ đang chơi bóng trên sân cỏ nhân...
Trang trại rau sạch lớn nhất Đà Nẵng của chàng cử nhân luật Với thương hiệu mang tên Pihka, rau hữu cơ của chàng cử nhân...