Tháng 08, 2018
Thứ ba
Thứ Tư, ngày 27/09/2017 14:14 PM (GMT+7)

Vai trò Quản trị viên SHTT với thị trường KHCN

Nhận biết được xu thế đó, từ năm 2008, Sở KH&CN TP.HCM và Viện Khoa học SHTT Việt Nam thuộc Bộ KH&CN đã phối hợp tổ chức Chương trình đào tạo Quản trị viên tài sản trí tuệ đầu tiên tại Việt Nam.

Xem thêm các kỳ:

Tháng 8/2017, Entrepreneur chính thức công bố danh sách các thương hiệu nhượng quyền “quyền lực” nhất thế giới năm 2017, ở đó không thể vắng bóng 2 ông lớn quyền lực là KFC và McDonald. Trong những phi vụ nhượng quyền (franchise) thành công rực rỡ này, người ta dễ quên đi vai trò tích cực của Quản trị viên sở hữu trí tuệ - một yếu tố sống còn của doanh nghiệp.

Thực tế, nhượng quyền, M&A (mua bán sát nhập doanh nghiệp), chuyển giao công nghệ, bản quyền, máy móc... đều cần một nhân vật am tường về chính sách, luật thương mại, nắm rõ các tài sản trí tuệ chiếm tỷ trọng cao trong tổng giá trị của một doanh nghiệp.  

Có bao nhiêu loại quản trị viên (QTV) và họ làm gì? 

Trao đổi với ông Võ Hưng Sơn, Phó trưởng phòng Phòng Quản lý Sở hữu trí tuệ Sở KH&CN TP.HCM, ông cho biết: Từ thập niên 1990, trên thế giới đã hình thành môn học về Quản trị tài sản trí tuệ (Intellectual Asset Management) gắn bó rất mật thiết với chuyên ngành pháp luật SHTT. Năm 2008, Sở KH&CN TP.HCM và Viện Khoa học SHTT Việt Nam thuộc Bộ KH&CN đã phối hợp tổ chức Chương trình đào tạo Quản trị viên tài sản trí tuệ đầu tiên tại Việt Nam.

Hiện nay khóa học này được chính Cục sở hữu trí tuệ chủ trì. Mỗi cấp học 10 buổi, gồm 5 học phần (modul)  và chia làm 3 cấp: Chuyên viên quản trị; Trưởng bộ phận tài sản trí tuệ; Giám đốc Sở hữu trí tuệ. Người đang đứng ra giảng dạy chính thức là ông Đào Minh Đức - Nguyên Trưởng phòng Sở hữu trí tuệ. Đối tượng đào tạo hiện nay gồm quản trị viên doanh nghiệp và quản trị viên thuộc các viện nghiên cứu, trường đại học. 

Vai trò Quản trị viên SHTT với thị trường KHCN - 1

Quản trị viên đóng vai trò "sống còn" đối với tài sản trí tuệ của doanh nghiệp. Ảnh minh họa

Quản trị viên Doanh nghiệp: Ví dụ QTV của Apple sẽ nắm được các phần mềm do công ty sáng tạo. Họ biết rõ tài sản này luôn lớn dần và hoàn toàn có thể vượt tổng giá trị nhà xưởng, mặt bằng, trang thiết bị và tương lai có thể vượt xa tổng giá trị của các tài sản vật chất hữu hình của công ty đang sở hữu. Họ sẽ theo dõi tài sản, giám sát, đàm phán, xác lập quyền tài sản đưa vào ứng dụng cho doanh nghiệp, nhất là các ứng dụng KHCN. Họ có nhiệm vụ bảo vệ ngăn chặn đối thủ chiếm đoạt tài sản, kiểm soát hợp đồng chuyển giao, cho thuê, mua bán, định giá, cổ phần hóa, gọi vốn... 

Quản trị viên các Viện nghiên cứu và trường đại học: Giám sát các kết quả nghiên cứu, tài sản trí tuệ như các công thức, sáng chế... Bởi vì sản phẩm của viện, trường khả năng ứng dụng thấp nên quản trị viên sẽ kết nối với doanh nghiệp để có thể sản xuất thành hàng tiêu dùng đại trà. Ví dụ: Trường Đại học SPKT TPHCM sáng tạo ra robot mô hình, đã từng mang đến các cuộc thi robocon để giới thiệu và thi đấu. Tuy nhiên trường cần bán sáng chế này cho doanh nghiệp thì DN mới có đủ tài chính, công nghệ để sản xuất đúng tiêu chuẩn, chất lượng. 

Ông Sơn cũng lưu ý rằng, nhiều người nhầm tưởng quản trị viên là tổ chức trung gian trong thị trường KHCN nhưng thực tế là họ chỉ đại diện cho mỗi bên cung, cầu mà thôi. Họ phân tích, trao đổi về toàn bộ chuỗi giá trị: tạo lập tài sản trí tuệ, hợp tác phát triển tài sản trí tuệ, bảo hộ tài sản trí tuệ, tổ chức quản trị tài sản trí tuệ, xúc tiến thương mại tài sản trí tuệ, xử lý các vấn đề  tài chính về tài sản trí tuệ… cho tổ chức của mình. 

Vai trò Quản trị viên SHTT với thị trường KHCN - 2

Một buổi chứng nhận quản trị viên tài sản trí tuệ. Ảnh: Sở KHCN TP.HCM

Vai trò của Sở hữu trí tuệ đối với thị trường KHCN

Cũng theo ông Sơn, Sở hữu trí tuệ thực tế cũng là một tổ chức trung gian của thị trường KHCN. Đây là một bước quan trọng trong thị trường bởi vì nó xác lập chủ quyền sản phẩm khoa học công nghệ và vai trò của nó được triển khai qua 4 bước: 

- Xác lập quyền cho Doanh nghiệp, thực hiện các thủ tục pháp lý về sở hữu trí tuệ sản phẩm công nghệ, dây chuyền sản xuất (đối với doanh nghiệp)... hoặc sáng chế, phát minh, công trình nghiên cứu (đối với các viện trường).

- Bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp như hàng giả, hàng nhái... 

- Tư vấn pháp lý cho các hoạt động chuyển giao của 2 bên cung cầu 

- Định giá sản phẩm chuyên nghiệp... 

Ngoài ra ông cũng cho biết là vai trò trung gian của thị trường KHCN ở Việt Nam nói chung và thị trường TP.HCM hiện nay rất rộng và vẫn chưa sát với quy định của thông tư 16/Chính phủ. Ông Nguyễn Ngọc Hải - PGĐ Trung tâm Thông tin và Thống kê KH&CN TP. HCM, xác nhận về hoạt động mua bán, chuyển giao công nghệ hiện nay, hoàn toàn chưa có thống kê đầy đủ về các tổ chức trung gian nhưng nhu cầu này rất lớn. Cơ bản vẫn phải đáp ứng được 4 yếu tố: pháp lý, định giá tài chính, nhân sự đào tạo, môi giới. 

Kỳ sau: Tổ chức trung gian Thị trường KHCN: Anh là ai? 

Tấn Cường
Xem thêm các kỳ:

Tin đọc nhiều

Cách khôi phục lại các ứng dụng đã xóa trên Android Chỉ với vài thao tác đơn giản, bạn hoàn toàn có thể phục hồi...
Quay màn hình trên Windows 10 mà không cần phần mềm Nếu đang sử dụng Windows 10, bạn có thể tận dụng nhanh thanh...
Dùng Blockchain chống gian lận thi cử ở VN liệu có khả thi? Blockchain có khả năng chống sửa đổi dữ liệu, nhưng không...
Đào tạo miễn phí phương pháp định giá công nghệ Đây là một trong những nội dung của khóa tập huấn kiến thức...