Tháng 09, 2019
Thứ hai
Thứ Tư, ngày 25/07/2018 13:23 PM (GMT+7)

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế

Vụ vỡ đập thủy điện điện Xe Pian-Xe Namnoy ở tỉnh Attapeu, đông nam Lào bị vỡ vào đêm 23/7 một lần nữa dấy lên mối lo ngại về kế hoạch phát triển thủy điện quá nóng của nước này.

Các nhà máy thủy điện mọc lên khắp nước Lào. Riêng trên dòng chính và các dòng nhánh của sông Mê Công, chính phủ Lào đã lên kế hoạch xây dựng hơn 100 đập thủy điện các loại.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 1

Vị trí các đập thủy điện khắp nước Lào: Màu Đen: Đã xây xong. Màu Xám: Đang xây dựng và màu Trắng vạch đen: Dự kiến xây

Đây là minh chứng cho quyết tâm thực hiện chiến lược trở thành “Nguồn điện của Đông Nam Á -Battery of Southeast Asia” mà chính phủ Lào đặt ra bấy lâu nay, nhằm tăng thu nhập quốc gia từ những nguồn tài nguyên sức nước sẵn có.

Lào muốn đẩy mạnh xuất khẩu điện

Chính phủ Lào đang hợp tác với các đối tác nước ngoài đến xây dựng các đập thủy điện đã được khảo sát và lên kế hoạch theo các hình thức xây dựng-vận hành-chuyển giao thuần túy thương mại hoặc nhượng quyền BOT.

Các kế hoạch phát triển kinh tế của Lào hầu như đều xây dựng dựa trên giả thiết là Lào có thể xuất khẩu phần lớn tiềm năng thủy điện 24GW của mình sang các quốc gia láng giềng.

Tuy nhiên, các thay đổi trong chính sách năng lượng của khu vực làm nảy sinh câu hỏi liệu dự đoán về nhu cầu thủy điện của Lào có thực tế hay không.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 2

Thống kê công suất thủy điện khu vực Đông Nam Á và Vân Nam (Trung Quốc)

Thái Lan hiện là quốc gia hàng đầu nhập khẩu điện từ Lào, tuy nhiên, trong quá khứ quốc gia này đã từng có chuyện ước tính quá mức nhu cầu năng lượng. Với việc Thái Lan điều chỉnh dự đoán năng lượng quốc gia và bắt đầu tích cực theo đuổi mục tiêu gia tăng hiệu suất sử dụng năng lượng, nhu cầu đối với điện từ Lào có thể sẽ giảm đáng kể.

Những đối thủ cạnh tranh mới

Myanmar và Campuchia, cả hai quốc gia này đều đối mặt với tình trạng thiếu hụt đáng kể về điện nội địa. Nhưng mối quan tâm chính về an ninh năng lượng đều đặt ưu tiên vào phát triển các nguồn nội địa để tránh tương lai phụ thuộc vào nhập khẩu.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 3

Hơn nữa, hai quốc gia này đang nổi lên trở thành những nhà cung cấp điện cho khu vực với tiềm năng lớn, cạnh tranh mạnh mẽ với Lào.

Campuchia và Myanmar đều là các thị trường xuất khẩu tiềm năng. Myanmar hiện đã phát triển dựa trên tiềm năng về ga tự nhiên, thủy điện và điện mặt trời. Điều này sẽ giúp khả năng cung cấp điện của họ nhanh chóng vượt xa mức nhu cầu trong nước.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 4

Do đó, trong trung và dài hạn, Myanmar có lẽ sẽ trở thành một trong các quốc gia xuất khẩu năng lượng ròng và là một đối thủ cạnh tranh của Lào.

Trong khi đó, với sự phát triển ồ ạt của các dự án thủy điện ở tỉnh Vân Nam, Trung Quốc hiện đã dư thừa điện và được dự đoán sẽ trở thành một quốc gia xuất khẩu điện.

Lào muốn xuất khẩu điện sang Việt Nam

Việt Nam có thể là thị trường lớn trong tương lai cho điện năng sản xuất tại Lào.

Tiêu thụ điện của Việt Nam hiện đang tăng 10-12% mỗi năm và sự phát triển kinh tế nhanh chóng của Việt Nam sẽ đòi hỏi mức gia tăng năm trong tiêu thụ năng lượng vào khoảng 7-10% cho đến năm 2030.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 5

Việt Nam cũng đưa mức tăng trưởng trong tiêu thụ năng lượng này vào bản điều chỉnh Quy hoạch Phát triển Điện lực Quốc gia (QHĐ VII), trong đó tính toán cả nước sẽ cần 130GW vào năm 2030.

QHĐ VII bao gồm 860 MW điện từ Lào vào năm 2020. Con số này không đáng kể đối với tiềm năng thủy điện và giá điện tương đối hợp lý của Lào. Việt Nam gần đây ký một Biên bản Ghi nhớ (MoU) với Lào để mua 5.000 MW điện vào năm 2020 nhưng con số này cũng chỉ đáp ứng được dưới 3% nhu cầu điện của Việt Nam.

Thủy điện Lào: Mơ ước và thực tế - 6

Dự báo cơ cấu nguồn điện cho Việt Nam vào năm 2020

Việt Nam có thể đáp ứng nhu cầu năng lượng của mình với chi phí về tài chính và môi trường thấp bằng cách tăng đáng kể lượng điện nhập khẩu từ thủy điện Lào. Việt Nam cũng có thể tận dụng lợi thế là nhà nhập khẩu chính để bàn và hợp tác với chính phủ Lào trong việc quy hoạch vị trí xây dựng các nhà máy thủy điện trong tương lai, giảm thiểu tác động dòng chảy sông Mê Công để đảm bảo hệ sinh thái trù phú của Đồng bằng sông Cửu Long.

Tối 24-7, Văn phòng Ủy ban Quốc gia Ứng phó sự cố, thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn cho biết lúc 23 giờ ngày 23-7, tại thủy điện Xe-Pian Xe-Namnoy, huyện Sanamxay, tỉnh Attapeu - Lào xảy ra vỡ đập gây ra lũ quét, ngập lụt tại nhiều địa bàn thuộc huyện Sanamxay, tỉnh Attapeu; trong đó nặng nhất 5 bản (Hinlad, Mai, Thasengchan, Samong và Tha Hin), làm 70 người chết, hơn 200 người mất tích, nhiều tài sản bị nước cuốn trôi. 

Thủ tướng Thongloun Sisoulith đã hủy bỏ cuộc họp chính phủ hàng tháng để dẫn đầu đoàn quan chức đến huyện Sanamxay chỉ đạo cứu hộ, cứu trợ. Vụ vỡ đập đã gây ngập úng ở 6 làng thuộc huyện này, trong đó ảnh hưởng nặng nhất là 2 làng Hinlad và Mai. Hơn 1.300 gia đình và khoảng 6.600 người rơi vào cảnh màn trời chiếu đất.

Theo KPL, chính quyền tỉnh Attapeu đã kêu gọi đảng ủy, các cơ quan chính quyền, doanh nghiệp, quan chức cảnh sát và quân đội cũng như người dân quyên góp hỗ trợ cho các nạn nhân những nhu yếu phẩm như quần áo, thực phẩm, nước uống, thuốc men, tiền mặt...

Tùng Lâm (Tổng hợp)

Tin đọc nhiều

Chủ tịch Quốc hội: Chắc chỉ còn mỗi Việt Nam dùng hộ khẩu giấy Theo Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, chắc chỉ có Việt...
Thủ tướng: Chống dịch nhưng không 'ngăn sông cấm chợ' Thủ tướng yêu cầu đẩy mạnh xét nghiệm và khoanh vùng ổ dịch,...
Đề xuất áp dụng Chỉ thị 19 tại TP.HCM Trước tình hình phức tạp của dịch Covid-19, Sở Y tế TP.HCM...
Từ 5/8, khi ra hiệu lệnh dừng xe, CSGT có quyền kiểm tra những gì? Ngoài kiểm tra 6 loại giấy tờ, từ ngày 5/8, cảnh sát giao...