Tháng 09, 2019
Thứ hai
Thứ Tư, ngày 25/09/2019 06:30 AM (GMT+7)

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc

Là một trong những huyền thoại màn bạc của Hollywood, ẩn sau các vai diễn, Hedy Lamarr còn là nhà sáng chế có ảnh hưởng lớn đến ngành truyền thông không dây ngày nay.

Hedy Lamarr là một trong những huyền thoại màn bạc của Hollywood thập niên 40, với gương mặt khả ái, bà từng được vinh danh là “người phụ nữ đẹp nhất thế giới”. Nhưng ẩn sau các vai diễn trên màn bạc, bà chính là người sáng chế ra những phát minh có ảnh hưởng lớn đến ngành truyền thông không dây ngày nay.

Hedy Lamarr tên thật là Hedwig Eva Maria Kiesler. Bà sinh ngày 9-11-1914 ở Vienna, Áo. 

Bà là tác giả của rất nhiều nghiên cứu và phần lớn trong số chúng được hàng triệu người sử dụng ngày nay.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 1

Hedy Lamarr, nữ minh tinh đắt giá của Hollywood một thời.

Từ công nghệ nhảy tần sử dụng trong truyền sóng tín hiệu đến những công nghệ là tiền thân của wifi, Bluetooth và GPS, nói không ngoa nhưng Hedy Lamarr đã góp phần không nhỏ làm thay đổi cuộc sống hiện đại của chúng ta. Dù vậy, bà không được công nhận và không quá nhiều người biết đến bà với vai trò nghiên cứu.

Sinh ra và lớn lên tại Áo vào năm 1914, bà ấp ủ giấc mơ được phục vụ cho quân đội Hoa Kỳ sau khi kết thúc cuộc tình không hạnh phúc với chồng là một quân nhân Phát xít Áo vào năm 1937.

Trong những tháng năm còn sát cánh bên chồng, bà đã nghe về “hệ thống thông tin bí mật”, bởi nó đảm bảo tính riêng tư của thông tin chỉ được truyền trong nội bộ những người cần nhắm tới.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 2

Bất chấp có khả năng sáng chế và lòng nhiệt thành mong muốn được cống hiến cho khoa học, nhan sắc những tưởng là thứ đắt giá nhất lại trở thành kẻ cản trở sự nghiệp nghiên cứu của bà.

Trong Thế chiến thứ hai, Lamarr được biết về ngư lôi điều khiển bằng sóng vô tuyến, đây là công nghệ tân tiến nhất lúc bấy giờ nhưng rất dễ bị nhiễu sóng và bị tấn công từ xa qua sóng.

Sáng chế công nghệ nhảy tần đảm bảo bí mật liên lạc   

Năm 1940, Lamarr nảy ra ý tưởng về thiết bị nhảy tần, có khả năng thay đổi tần sóng nhận và phát tín hiệu để trạm kiểm soát có thể liên lạc với ngư lôi mà không sợ kẻ địch quấy phá tần số, không chỉ tránh gây nhiễu mà thiết bị còn giúp ngư lôi không bị theo dõi.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 3

Ngoài tự nghiên cứu ở nhà, những lần hiếm hoi bà xuất hiện trước công chúng với vai trò nhà khoa học là trên phim ảnh.

Bà lên ý tưởng về một loại vũ khí dẫn đường, nó sẽ phát ra tín hiệu để thông báo về việc thay đổi tần số khi phát hiện có sự quấy phá hay theo dõi, vũ khí chính sẽ nhận ra và ngay lập tức được thay đổi tần số theo. Các vũ khí của quân địch sẽ không hiểu được tín hiệu yêu cầu thay đổi nên chúng sẽ hoàn toàn bị động và mất tín hiệu khi đang thực hiện theo dõi.

Phát minh này có được sau khi bà xem buổi trình diễn dương cầm của thần đồng âm nhạc George Antheil 13 tuổi. Bà nhận ra, trong 25 phần trình diễn của Antheil, có nhiều đoạn nhạc được thay đổi tông bằng cách gửi đi một nốt báo tín hiệu.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 4

Bản vẽ thiết bị nhảy tần của Lamarr vào năm 1942 được phối hợp phát triển cùng nhà soạn nhạc George Antheil.

Ý tưởng từ phác thảo nhanh chóng được hoàn chỉnh, Lamarr gửi đi và được cấp bằng sáng chế. Tuy vậy, Hải quân Mỹ chỉ tiếp nhận bằng sáng chế mà không sử dụng, họ cho rằng nhan sắc của bà đáng giá hơn những phát minh nên tiếp tục khai thác bà cho điện ảnh.

Sau này khi chia sẻ về ý tưởng, bà cho biết hóa ra đây là điều rất bình thường trong cuộc sống nhưng những nhà khoa học thời đó không nhận ra để phát triển: “Cũng như ta đi cùng với một người bạn thân và dặn nhau từ trước về những dấu hiệu bí mật, khi gặp sự cố phiền phức trên đường, ta chỉ cần ra hiệu và sẽ hiểu được nhau”.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 5

Giữa tình thế dầu sôi lửa bỏng của cuộc chiến, Hải quân Mỹ vẫn nhất quyết không sử dụng phát minh của Hedy Lamarr mà chỉ muốn bà làm tốt vai trò của một diễn viên.

Thiết bị của bà giúp phát ra tín hiệu báo trước và thực hiện thay đổi được đến 88 tần số khác nhau, đóng góp rất nhiều cho quân sự nhằm cải thiện hệ thống phát thông tin cũ. Mặc dù thế, ý tưởng của bà mãi đến năm 1962 mới được áp dụng sử dụng trong thực tế.

Ý tưởng này được giới chuyên môn đánh giá là đi trước thời đại và là nền tảng của công nghệ điện thoại không dây, điện thoại di động ngày nay. Năm 1962, Mỹ sử dụng công nghệ này trong cuộc khủng hoảng tên lửa Cuba và đem về thành công vang dội, tên tuổi của bà lúc này mới được vài người biết đến.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 6

Sau này khi nhìn lại, Hedy Lamarr đôi khi tự trách mình vì quyết định sai lầm nhất cuộc đời đó chính là đi đến Hollywood.

Năm 1997, Tổ chức Tiên phong về Điện tử vinh danh Lamarr với Giải thưởng Tiên phong Đặc biệt và là phụ nữ đầu tiên được nhận Giải thưởng BULBIE về Thành tựu Đột phá.

Tạo ra nhiều sản phẩm có ý nghĩa trong cuộc sống

Ngoài máy nhảy tần, nhà nghiên cứu không qua đào tạo Lamarr còn dành thời gian rảnh rỗi để tự mày mò và sáng tạo ra nhiều cỗ máy hay ý tưởng khác nhau, bao gồm cải thiện hiệu năng của đèn tín hiệu giao thông, viên sủi hòa tan trong nước để tạo ra nước có ga,...

“Tôi ít khi tự tìm ra ý tưởng, mà chúng tự đến với tôi trong những lúc tôi mày mò các thứ”, bà chia sẻ. Ông trùm hàng không Howard Hughes là một trong số ít người biết đến tài sáng chế của Lamarr, đã nhận được nhiều ý tưởng táo bạo từ bà chẳng hạn như thay đổi hình dạng của máy bay để tăng tối đa tốc độ dựa trên hình ảnh tự nhiên về loài chim, loài cá nhanh nhất.

Dấu ấn của nhà khoa học nữ ẩn sau những vai diễn trên màn bạc - 7

Hedy Lamarr dành những tháng năm cuối đời để âm thầm nghiên cứu dẫu không tạo được nhiều dấu ấn như thời trẻ. Qua đời trong im lặng nhưng có lẽ bà cũng đã mãn nguyện vì cuối cùng cũng được tự do sáng chế.

Những phát minh của bà đều được cấp bằng sáng chế, nhưng rất tiếc không được đưa vào khai thác và sử dụng rộng rãi. 

Những năm cuối đời, bà sống hưu trí tại nhà riêng, tránh xa truyền thông và giới giải trí. Bà qua đời năm 2000. Dù vậy, sau khi bà mất được 15 năm, vào dịp kỷ niệm ngày sinh nhật lần thứ 101 của bà, Google đã tôn vinh những đóng góp của bà thông qua clip hoạt hình trên giao diện của hãng tìm kiếm khổng lồ thế giới này. 

Quốc Anh

Tin đọc nhiều

Cuộc sống trên Trạm Vũ trụ Quốc tế sẽ trở nên rất cô đơn Lần đầu tiên sau một thập kỷ, Trạm Vũ trụ Quốc Tế (ISS) sẽ...
Đây là nguyên nhân giúp con người sống trên 110 tuổi Ngoài các yếu tố liên quan đến thói quen sinh hoạt, chế độ...
Chăn chống lửa - phương pháp phòng cháy mới? Tấm chăn này có thể giúp bảo vệ công trình khỏi nhiệt độ cao...
Tiêm thuốc sẽ không cần kim Các nhà nghiên cứu Hàn Quốc đã phát triển thành công phương...