Tháng 01, 2019
Thứ ba
Thứ Sáu, ngày 23/11/2018 12:07 PM (GMT+7)

Thị trường sửa chữa lưu động trong không gian đang phát triển

Nếu sửa chữa và duy trì được hoạt động cho các vệ tinh cũ hết hạn sử dụng đang lơ lửng ngoài không gian sẽ rẻ hơn rất nhiều so với việc thiết kế sản xuất vệ tinh mới.

Hiện nay, rác thải plastic các loại đang xâm lấn gây ô nhiễm cho các đại dương cũng như làm tử vong nhiều loài hải sản. Và có điều mà ít người nghĩ tới, trong không gian bên trên Trái Đất cũng vậy, lâu nay đang ngập tràn rác thải do từ các vệ tinh hết hạn sử dụng hoặc cạn kiệt nhiên liệu, không còn duy trì quỹ đạo được nữa và trở thành vô dụng cho dù hệ thống không bị hư hại. Đây cũng chính là một vấn nạn.

Thị trường sửa chữa lưu động trong không gian đang phát triển - 1

Đây chỉ mới là phần nhỏ trong số các vệ tinh địa tĩnh đang hoạt động.

Các công ty hàng không vũ trụ mấy năm nay đã bắt đầu vào cuộc. Trong một diễn đàn tại Washington tháng 11.2018, Al Tadros, giám đốc công ty hạ tầng không gian SSL, cho biết rằng nếu sửa chữa và duy trì được hoạt động cho các vệ tinh này sẽ rẻ hơn rất nhiều so với việc thiết kế sản xuất vệ tinh mới.

Dự tính, năm 2021, công ty sẽ cho ra đời một thiết bị mang tên GSRs, có khả năng nắm bắt và xử lý tới vài chục vệ tinh địa tĩnh trên quỹ đạo cách mặt đất 36.000 km. Nơi đây có khoảng 500 vệ tinh đang hoạt động, chủ yếu là các vệ tinh viễn thông. GSRs sẽ bắt lấy vệ tinh, kiểm tra, tiếp nhiên liệu, sửa chữa, thay thế những gì cần thiết rồi đưa trở lại vào quỹ đạo chính xác mà theo giám đốc Al Tadros, chẳng khác gì một chiếc xe sửa chữa lưu động trên xa lộ.

Chỉ riêng Intelsat, công ty viễn thông khổng lồ có tới 50 vệ tinh địa tĩnh, đã chọn và ký hợp đồng với Space Logistics, một chi nhánh của Tập đoàn Northrop Grumman, để sửa cho các vệ tinh của mình. Chiếc MEV của Space Logistics, ra đời vào năm 2019, sẽ kết nối với chiếc vệ tinh bị hỏng, thay thế cho động cơ đã cạn kiệt để duy trì vệ tinh trong quỹ đạo chính xác, hướng về trái đất.

Ngoài ra, những chiếc “xe sửa chữa lưu động” này còn giúp giải quyết được một vấn nạn cho toàn bộ ngành công nghiệp hàng không vũ trụ: các mảnh vụn không gian. Trong số 23.000 vật thể không gian được quân đội Mỹ tính, chỉ có 1.900 vệ tinh đang hoạt động.

Thị trường sửa chữa lưu động trong không gian đang phát triển - 2

Còn đây là hàng ngàn những mảnh vụn đã và đang gây “ô nhiễm” cho không gian.

Phần còn lại di chuyển với tốc độ từ 20 tới 30.000 km/h bao gồm gần 3.000 vệ tinh không hoạt động, 2.000 mảnh tên lửa và hàng ngàn mảnh vụn do hai sự kiện: một vệ tinh của Trung Quốc bị nổ do một tên lửa vào năm 2007, và vụ va chạm vào năm 2009 giữa một vệ tinh Iridium và một vệ tinh cũ của Nga.

Hiện vẫn chưa có giải pháp trung hạn nào được dự tính cho các mảnh vụn nhỏ đang tiếp tục ngày càng tăng, nhưng các công ty hàng không vũ trụ đã có ý tưởng di tản các vệ tinh đã chết từ quỹ đạo thấp vốn lâu nay chật chội, lên cao thêm 1.000 km. Đối với quỹ đạo địa tĩnh, các vệ tinh cũ phải chuyển tới một "quỹ đạo nghĩa trang", cao hơn thêm 300 km.

Một công ty nhỏ của Nhật được thành lập vào năm 2013, Astroscale, đang phát triển một hệ thống nam châm để nắm bắt và thải loại các vệ tinh đã chết. Mặc dù khách hàng hiện nay còn chưa có, nhưng giám đốc hoạt động Chris Blackerby, dự đoán đây sẽ là "một doanh nghiệp rất khả thi". Dự kiến, Astroscale sẽ khởi động thử nghiệm vào năm 2020, và tới năm 2023 thì chiếc “xe đầu kéo” Airbus của họ sẽ nắm kéo các vệ tinh già cỗi đưa xuống độ cao 200 km.

Theo Hiệp hội Công nghiệp Truyền hình Vệ tinh, số liệu thống kê hiện nay cho thấy lượng vệ tinh trong không gian đã tăng 50 % chỉ trong năm năm, và vẫn đang tiếp tục tăng trưởng. Vì vậy, mới đây một hội nghị thảo luận đã được tổ chức tại Mỹ về sự cần thiết phải có một sự điều phối quốc tế nhằm tạo “an toàn giao thông” trên không gian để tránh xảy ra tai nạn và các cuộc xung đột trong tương lai.

Thiện Hải (Theo Sciences & Avenir)

Tin đọc nhiều

Bỏ facebook giúp hạnh phúc hơn Nghiên cứu mới của trường đại học Stanford và đại học New...
Phát hiện đáng lo ngại về hạt nano điều trị ung thư Trong vòng 20 năm qua, thế giới hy vọng nhiều vào việc y...
Tàu ngầm hạt nhân công nghệ cao của Pháp Các thiết bị cơ giới của Pháp, từ rất lâu đã nổi tiếng trên...
Robot mô phỏng loài kiến sa mạc Loại robot kiến sa mạc này có tên là AntBot, được phát triển...