Tháng 04, 2019
Thứ ba
Thứ Tư, ngày 26/06/2019 17:20 PM (GMT+7)

Khoa cử và giấc mơ cuộc đời

Thời của chúng tôi, thi đại học là một bước ngoặt quan trọng, đó là sự kiện vượt vũ môn mà chúng tôi là những chú cá chép mong một lần được trao cơ hội hóa rồng.

Báo oán giả, tiên nhập! Báo ân giả, thứ nhập! Sĩ tử, thứ thứ nhập!

Câu nói trên là hồi loa như sấm như sét mở đầu cho các kỳ khoa cử năm xưa nhằm chọn ra người hiền tài phục vụ đất nước, tạm dịch là: Oan hồn báo oán vào trước, oan hồn báo ân vào sau, tiếp đến các thí sinh theo thứ tự mà vào. Có lẽ đó cũng là lý do mà sau này người ta thường có câu nói “Nhất quỷ nhì ma thứ ba học trò”.

Đây cũng là một góc nhìn tâm linh về các kỳ thi, ở đó không chỉ phản ánh kết quả đo lường những nỗ lực học tập của các sĩ tử mà còn kết hợp cả phúc đức mấy đời ông bà tổ tiên để lại cho con cháu.

Lần đầu tiên tôi nghe câu nói này cách đây khoảng 20 năm từ thầy dạy Toán luyện thi đại học. Đó là một đêm hè nóng nực khi kì thi đang cận kề. Hôm đó, do cúp điện nên thầy cho chúng tôi tạm nghỉ để thư giãn với câu chuyện về đề tài đèn sách này.

Thời của chúng tôi, thi đại học là một bước ngoặt quan trọng trong đời người, đó như là sự kiện vượt vũ môn mà chúng tôi là những chú cá chép mong một lần được trao cơ hội hóa rồng.

Ngày ấy, người trẻ chúng tôi như những chú gà được nuôi dạy cẩn thận, và sẵn sàng bước vào một đấu trường lớn, nơi chúng tôi “chọi” lẫn nhau để người thắng có thể dành cho mình một vị thế tốt hơn kẻ bại.

Thế hệ chúng tôi tất thảy đều tin rằng, đặt chân vào giảng đường là giải pháp duy nhất bảo đảm cho tương lai không lam lũ, cực nhọc như các bậc sinh thành.

Khoa cử và giấc mơ cuộc đời - 1

Nhiều năm trôi qua, tôi dường như đã quên hẳn cảm giác hồi hộp lo lắng đến nghẹt thở khi phải đối diện với kỳ thi trọng đại quyết định cuộc đời mình. Cho đến một buổi tối cách đây không lâu, tôi nhận được một cuộc gọi của cô cháu gái với giọng nói rụt rè hỏi tôi xem nên chọn thi vào trường nào. Tôi ngạc nhiên khi cô bé chỉ muốn biết nên học trường nào để sau này dễ kiếm việc làm. Khi tôi hỏi cháu thích làm công việc gì thì cháu ấp úng không trả lời được. Cô bé nói rằng ba muốn cháu theo nghiệp làm bác sĩ, mẹ lại muốn cháu làm cô giáo cho nhàn hạ nhưng bản thân cháu lại không biết mình muốn gì.

Xác định được ước muốn thực sự trong cuộc đời này nghe qua tưởng chừng rất dễ dàng nhưng lại không hề đơn giản, nhất là khi điều đó gắn liền với công việc mình sẽ học tập và làm việc trong tương lai. Tôi cũng đã từng như vậy. Dù qua ải vũ môn nhưng tôi vẫn phải loay hoay mất một khoảng thời gian rất dài để hiểu được giá trị của chính bản thân mình trong cuộc sống này. Tôi biết tất cả các bạn của tôi cũng vậy, chúng tôi dù đậu hay rớt cũng đều mất một khoảng thanh xuân để trả lời cho bản thân một câu hỏi: tôi sinh ra trên đời này để làm gì?

Tôi rất thích ý tưởng cho rằng thành công có thể đo lường bằng số lượng người trên thế giới này được hưởng lợi từ những giá trị mà chúng ta tạo ra cho cuộc sống. Giá trị đó có thể tiếp tục phát huy ngay cả khi người tạo ra nó không còn tồn tại trên đời nữa. Do đó, cách hay nhất để các bạn trẻ có thể đạt được thành công đó là hãy chọn cho mình một con đường mà bản thân có thể tạo ra được nhiều giá trị nhất có thể. Muốn làm được điều đó trước tiên chúng ta phải hiểu chính mình.

Khoa cử và giấc mơ cuộc đời - 2

Niềm vui nhỏ mà tôi nhìn thấy đó là hoạt động thi cử ngày nay đang có những đổi thay, các bạn học sinh bây giờ dường như có nhiều sự lựa chọn hơn và cơ hội tìm ra một con đường để bước đi giữa cuộc đời là khá dễ dàng. Ngày hôm nay, sự phát triển của Internet giúp người trẻ có điều kiện tìm kiếm trên phương tiện thông tin đại chúng các cơ hội học tập phù hợp với chính mình. Một số bạn chọn những chương trình cao đẳng, trung cấp hoặc nghề phù hợp với năng lực và sở thích. Đặc biệt hơn, một số khác quyết định săn tìm các học bổng du học nước ngoài thay vì thi vào một trường đại học trong nước.

Nếu như trước đây, chúng tôi chỉ mong một lần được trao cơ hội để hóa rồng thì nay vị thế của các bạn học sinh đã thay đổi. Chính các bạn có quyền được lựa chọn cho mình một con đường khác. Thị trường giáo dục đang ngày càng rộng mở và đại học không còn là con đường duy nhất cho một tương lai tươi đẹp. Dù rằng, việc thi cử vẫn cần nhiều đổi mới để biến các kỳ thi, các đợt tuyển sinh trở thành một ngày hội thật sự, nơi mà các bạn trẻ có thể gọi tên những giấc mơ trong đời, để bắt đầu bước vào hành trình chinh phục sứ mệnh của chính mình.

Hãy nhìn vào các bạn trẻ ngày hôm nay, chúng ta sẽ biết được tương lai của đất nước hay của thế giới này. Vì thế, cách hay nhất để chúng ta chuẩn bị cho ngày mai đó là hôm nay hãy lắng nghe và ủng hộ những giấc mơ nghiêm túc của người trẻ.

Cuối cùng, tôi chỉ muốn gửi đến gần 900.000 bạn trẻ đang tham dự kì thi THPT quốc gia năm nay rằng, hãy cố gắng hết sức mình trước một bước ngoặt quan trọng của cuộc đời. Cho dù kết quả có thể nào thì các em hãy vui vẻ chấp nhận như một trải nghiệm đáng nhớ, vì cuộc đời vẫn còn rất nhiều điều thú vị đang chờ đợi phía trước.

Trần Hương Giang

Tin đọc nhiều

Khi con người chinh phục thế giới Không phải lúc nào sự hiện diện của con người đến những vùng...
GS Hoàng Tụy và những điều còn mãi “Tấm lòng của tôi đối với khoa học, với đất nước từ thuở...
Chum, vại, lu... tái xuất Thời ấy công năng của lu là chứa, từ nước tới mắm tới tương...
Bằng tại chức Đến khi nào việc cầm trên tay tấm bằng đại học “hệ tại chức”...