Tháng 09, 2019
Thứ hai
Thứ Sáu, ngày 15/02/2019 11:17 AM (GMT+7)

Những nẻo về chấp chới...

Thế là hết Tết. Đến lượt mình tất tả rời quê, tiếp tục hành trình về hướng tha phương, như rất nhiều những bước chân lang bạt khác.

Nhưng nghĩ lại, là mình hãy… còn may, vì được ăn cái Tết đủ đầy bên gia đình, người thân. Bạn mình, vì công việc nên không được nghỉ Tết, bèn tranh thủ mấy ngày trước Tết về quê, rồi đến sáng 30 Tết thì quày quả ra đi.

Mình có thêm thằng bạn nữa, mới mồng 2 Tết, đã phải nói lời chào tạm biệt với gia đình ngược hướng vào Nam, dù chiều 30 Tết mới về tới nhà. Hôm chia tay nó, mình ngồi trên ban công quán cà phê có hướng nhìn ra phía cảng, chờ tàu chạy thật xa khuất, rồi mới về. 

Hầu hết bạn mình từ Sài Gòn, sát Tết mới được nghỉ, nên chi phí và quãng đường đi về nhiều khi rất chấp chới. “Nhưng phải về mày ạ, dù có vài ba ngày” - bạn tâm sự. “Vì sao?” - tôi cà khịa. Bạn không giải thích dài dòng hay cao siêu gì, chỉ nói là hễ Tết là muốn về nhà, dù đường về có cực khổ, tốn kém bao nhiêu. Hành trình mấy trăm cây số cả đường hàng không, đường bộ, lẫn đường biển với bao nhiêu mệt nhọc, đều tan biến khi đặt chân về tới cổng nhà.

Về đến nhà, nhìn trong mắt mẹ cười vui, mới hay là mình suýt sai lầm, nếu không về Tết...

Những nẻo về chấp chới... - 1

Mình nhớ gương mặt người đàn ông bán vé số mình gặp hôm sáng 22 tháng Chạp rồi. Ông quê ở miền Trung, vào Sài Gòn bán vé số và gần như ở hẳn nơi này cho tiện mưu sinh và chữa bệnh. Ông nói ông còn hai người bạn nữa, cả 3 đều hoàn cảnh như nhau, đều bán vé số và thuê chung căn phòng trọ giá rẻ ngoại ô thành phố.

Sáng hôm đó, mình mời ông ly cà phê. Ông bảo năm nào cũng vậy, hễ từ độ vào Chạp, là ba người thủ thỉ chuyện Tết, dù chưa có năm nào căn phòng trọ đó vắng bóng cả ba người trong những ngày Tết. “Ai cũng có những hoàn cảnh riêng mà phải tha phương cầu thực. Vào những ngày Tết, mới thấy nhớ quê vời vợi”, ông ngậm ngùi.

Những nẻo về chấp chới... - 2

Ông bảo 5 năm trong đất Sài Gòn, cả 3 năm đầu ông đều không về Tết vì “có nhiều lý do”. Năm ngoái, ông cũng tính ở lại. Vậy mà chiều 29 Tết, ông cả quyết về. Con cái cũng tha hương xứ người, nhà chỉ mỗi mình ông nên không bày vẽ cầu kì ngoài chậu hoa nhỏ mua hai chục ngàn. Vậy mà bạn đến chơi nhà, ông vẫn thấy ấm cúng lạ thường.

Tôi chưa gặp lại để hỏi ông năm nay có về không, nhưng tôi nghĩ rất có khả năng Tết này ông lại trở về dù căn nhà ấy chỉ còn mỗi ông.

Tết trong tâm thức của người Việt là Tết đoàn viên. Dù đường về xa xăm, thì những kẻ lữ thứ cũng chỉ mong vui vầy bên gia đình trong mấy ngày Tết. Rồi tự hỏi, dặm dài tha phương tủi cực, sao bao người không ở lại quê nhà mà cứ chấp chới đi - về như vậy?

“Vì ở quê có gì đâu mà làm” - người đàn ông bán vé số nói với tôi như vậy. Trước khi vào Sài Gòn, nhà ông có mấy rẫy mía, nhưng rồi những dự án mới được mở khiến ông không còn đất đai để canh tác, còn tiền đề bù thì không nhiều nhặn gì và một người nông dân chân đất như ông không được hướng dẫn cách sử dụng đồng tiền đó hợp lý. Bạn mình cũng vậy, những ngành nghề được học đều không tìm ra lối tồn tại ở quê…

Những nẻo về chấp chới... - 3

Hôm trước khi đi, bạn bày tỏ, nếu như các dự án ở quê được đầu tư hợp lý, phát triển đồng bộ chứ không tước lấy cái mưu sinh vốn có của người dân, thì dòng người rời quê sau Tết sẽ ít đi. Tựu trung lại, cơ hội nghề nghiệp ở quê rất ít, là một bức tranh hoàn toàn khác với thành phố. Cũng vì sự chênh lệch rất lớn ấy, thành phố ngày thêm ngột ngạt và thôn quê ngày một đìu hiu.

Và cũng vì sự chênh lệch rất lớn ấy, dẫn đến một dòng chảy, là dòng chảy của hàng triệu con người đến các thành phố lớn mưu sinh. Rồi, như một sự gom góp, trở nên cuồn cuộn ngược về các nẻo quê trước Tết; rồi cuồn cuộn trở lại các thành phố lớn sau Tết. Sự việc ấy lặp đi lặp lại như một chu kỳ tuần hoàn, trên những nẻo đi - về ngày Tết...

Xuân Thọ

Tin đọc nhiều

Áo trắng, áo xanh mùa dịch Đồng nghiệp, và đồng bào của tôi nữa, đang cần thêm nhiều...
Giã từ khạc nhổ Câu hỏi là những thay đổi này có thể trở thành một nếp văn...
Nhờ Cô Vít, cuộc sống bỗng... văn minh Những thói quen văn minh đang dần thay thế những hành vi lạc...
Pin chết, vứt ở đâu? Tháng trước, sau khi thay pin đồng hồ, tôi băn khoăn không...